Ενδιαφέρουσες
Ιστοσελίδες
 Site Map  English
Aναζήτηση
Γενικές Πληροφορίες
Κατάλογοι Βιβλιοθήκης
Εργογραφία Συνθετών
Αρχείο Ελληνικής Μουσικής
Εκπαιδευτικά και Ερευνητικά Προγράμματα
Επικοινωνία με τη Βιβλιοθήκη
Νέα της Βιβλιοθήκης
Ψηφιακή Βιβλιοθήκη
Γίνετε φίλοι της Βιβλιοθήκης
Τετράδιο (άρθρα-κείμενα)
Πρόσωπα - Έργα
Ελληνική μουσική
Συλλογές της Βιβλιοθήκης
Βιβλιογραφίες-Δισκογραφίες
Εθνομουσικολογία
'Αλλες τέχνες

Ακούστε
 
Βρίσκεστε εδώ: Αρχική Σελίδα| Τετράδιο (άρθρα-κείμενα)| Βιβλιογραφίες-Δισκογραφίες|
Eπιλογή Βιβλιογραφίας για την Μουσική Εκπαίδευση

Ένα σημαντικό μέρος του υλικού της Bιβλιοθήκης μας αποτελεί η συλλογή των εκπαιδευτικών μουσικοπαιδαγωγικών βιβλίων. Σε αυτήν συγκαταλέγεται ένας μεγάλος αριθμός παιδικών βιβλίων με θέμα τη Μουσική (Μουσικά παιχνίδια, Μουσικά Παραμύθια κλπ.). Παραθέτουμε μια επιλογή από τους σημαντικότερους τίτλους, βιβλία και οπτικοακουστικό υλικό, προερχόμενα από τη συλλογή της Βιβλιοθήκης.
Σημειώνουμε ότι ο αναγνώστης έχει τη δυνατότητα να μελετήσει πολύ περισσότερους τίτλους στους χώρους της Βιβλιοθήκης.

Ο διαχωρισμός του υλικού ακολουθεί τις εξής έξι κατηγορίες:

α) Υλικό για Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (τελευταία ενημέρωση 26.10.2009)
β) Υλικό για Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση (τελευταία ενημέρωση 26.10.2009)
γ) Προτεινόμενο Οπτικοακουστικό υλικό για τον εμπλουτισμό του μαθήματος μουσικής (τελευταία ενημέρωση 30.05.2006)
 δ) Υλικό για Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (τελευταία ενημέρωση 26.10.2009)
ε) Επιλογή Ελληνικής Βιβλιογραφίας για τα Παιδαγωγικά Συστήματα των Emile Jaques-Dalcroze και Carl Orff (τελευταία ενημέρωση 30.05.2006)
στ) Παιδικά Βιβλία στη Μεγάλη Μουσική βιβλιοθήκη (τελευταία ενημέρωση 30.05.2006)

Υλικό για Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Ελληνική Βιβλιογραφία

Aνδρούτσος, Π. Μέθοδοι διδασκαλίας της μουσικής. Παρουσίαση και κριτική θεώρηση των Μεθόδων Orff και Dalcroze, (Αθήνα: Orpheus, 1995)
Σύγκριση και ανάλυση των δύο συστημάτων με συνοπτική αναφορά στην εφαρμογή τους στην Ελλάδα.

Ανδρούτσος, Π. Μέθοδοι διδασκαλίας της μουσικής: Παρουσίαση και κριτική θεώρηση των Μεθόδων Orff και Dalcroze, (Αθήνα: Orpheus, 2004)
Δεύτερη ανανεωμένη έκδοση.

Ανδρούτσος, Πολύβιος, Π. Δημιουργία και πειραματική εφαρμογή ενός μοντέλου διδασκαλίας της ιστορίας της μουσικής στη δευτεροβάθμιας εκπαίδευση. Θεσσαλονίκη: University Studio Press, 2008.
Στην διδακτορική αυτή διατριβή που συμπεριλαμβάνεται στη σειρά «Βιβλιοθήκη Μουσικολογίας» (υπό τη διεύθυνση του καθ. Δημήτριου Γιάννου) δημιουργήθηκε και εφαρμόστηκε πειραματικά ένα μοντέλο διδασκαλίας της ιστορίας της μουσικής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Τα αποτελέσματα της εφαρμογής του αξιολογήθηκαν επιστημονικά και είναι διαθέσιμα στους εκπαιδευτικούς που θέλουν έτσι να διευρύνουν τους ορίζοντες και τις δυνατότητές τους.

Γρηγορίου, Μ. Μουσική για παιδιά και για έξυπνους μεγάλους 2τ. [α’ τόμος: Tα υλικά και τα εργαλεία, Η Γραμματική και το Συντακτικό, β’ τόμος: Oι γλώσσες και οι λειτουργίες της Μουσικής ] (Αθήνα: Νεφέλη, 1994)
Α’ τόμος: Ο πρώτος τόμος απευθύνεται σε παιδιά των τελευταίων τάξεων του Δημοτικού και των πρώτων του Γυμνασίου, αλλά και σε ενήλικες που θέλουν να κατανοήσουν καλύτερα τη βασική μουσική ορολογία.
Β’ τόμος: Ο δεύτερος τόμος έχει ως αντικείμενο την ιστορία της δυτικής μουσικής από την εποχή του Μεσαίωνα μέχρι σήμερα. Και αυτός ο τόμος απευθύνεται σε παιδιά Γυμνασίου και Λυκείου αλλά και σε ενήλικες.

Δημιουργικότητα στη μουσική διδασκαλία και πράξη, πρακτικά 4ου Συνέδριου της Ελληνικής Ένωσης για τη Μουσική Εκπαίδευση, Κάστρο Λαμίας 1-3 Ιουλίου 2005, επιμέλεια - σχεδιασμός Παύλος Συμεωνίδης, διορθώσεις Πολύβιος Ανδρούτσος. Λαμία: Ελληνική Ένωση για τη Μουσική Εκπαίδευση, 2005.
και
Μουσική παιδεία και αναζήτηση πολιτισμικής ταυτότητας, πρακτικά 5oυ Συνέδριο της Ελληνικής Ένωσης για τη Μουσική Εκπαίδευση, Μέγαρο Μουσικής Θεσσαλονίκης 29 Ιουνίου-1 Ιουλίου 2007, επιμέλεια Παύλος Συμεωνίδης. Θεσσαλονίκη: Ελληνική Ένωση για τη Μουσική Εκπαίδευση, 2007.
Ηλεκτρονική μορφή (cd rom) των πρακτικών των δύο τελευταίων συνεδρίων της Ε.Ε.Μ.Ε.

Εικονογραφημένη εγκυκλοπαίδεια μουσικών οργάνων. Αθήνα, Ελευθερουδάκης, 2008.
Ένα εργαλείο αναφοράς για παιδιά και νέους. Περιλαμβάνει μια μεγάλη γκάμα οργάνων, τόσο της δυτικής συμφωνικής ορχήστρας όσο και της μουσικής άλλων λαών και προσφέρει αναρίθμητες φωτογραφίες. Η Βιβλιοθήκη διαθέτει και την πρωτότυπη έκδοση στα αγγλικά.

Κεφάλου – Χορς, Ε. Ρυθμική : το χρονικό της ρυθμικής, σύστημα και μέθοδος διδασκαλίας (Αθήνα : Orpheus, 2001.)
Το χρονικό της Ρυθμικής στην Ελλάδα αλλά και στον υπόλοιπο κόσμο και η επίδραση που είχε στα συστήματα μουσικο-κινητικής αγωγής. Ανάλυση του όρου “Ρυθμική” και τρόποι διδασκαλίας της. Σχέση της “Ρυθμικής” με την κίνηση, την μουσική, και τον λόγο.

Μακροπούλου, Εφη, Μουσική: το πιο συναρπαστικό παιχνίδι (Αθήνα : Fagotto, 2001)
Θεωρητικό και πρακτικό βοήθημα για την διδασκαλία της μουσικής στο Νηπιαγωγείο και το Δημοτικό. Ο ρόλος του παιχνιδιού στη μουσική αγωγή, τα στάδια της μουσικής ανάπτυξης , η διδασκαλία των τραγουδιών, η «μύηση» στη σύνθεση και τον αυτοσχεδιασμό είναι μερικά από τα θέματα που αναλύονται. Το βιβλίο απευθύνεται σε μουσικοπαιδαγωγούς, δασκάλους, νηπιαγωγούς και φοιτητές του παιδαγωγικών και μουσικών τμημάτων.

Μακροπούλου, Έφη, Βαρελάς, Δημήτρης, Plug and play, Οι νέες τεχνολογίες στο μάθημα της μουσικής, Αθήνα: fagotto books, 2009.
Ένα πολύ ενδιαφέρον εγχειρίδιο με περιεχόμενο που για πρώτη φορά παρουσιάζεται με τόσο απλό και πρακτικό τρόπο στην ελληνική βιβλιογραφία. Οι συγγραφείς παρουσιάζουν συγκεκριμένους τρόπους (χρησιμοποιώντας εκπαιδευτικά «σενάρια») για την ενσωμάτωση των νέων τεχνολογιών (ηλεκτρονικά μουσικά όργανα, κάρτες ήχου, μίκτες, μικρόφωνα, μουσικά λογισμικά) στο μάθημα της μουσικής.

Ντινόπουλος, Κωνσταντίνος. Μουσικός κόσμος: μουσική διδασκαλία με νέες τεχνολογίες: εισαγωγή στην ελληνική παραδοσιακή μουσική: συνοπτική προσέγγιση. Αθήνα: Καστανιώτης, 2009.
Η μουσική διδασκαλία με νέες τεχνολογίες και η παραδοσιακή μουσική είναι οι δύο τομείς τους οποίους αναπτύσσει ο συγγραφέας απευθυνόμενος (κυρίως, αλλά όχι αποκλειστικά) στους φοιτητές του Τμήματος Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού. Το βιβλίο αποτελεί συνέχεια των ομώνυμων ψηφιακών εκδόσεων (βλ. παραπάνω).

Παπαζάρης, Θ. Η Μουσική στην Εκπαιδευτική διδασκαλία (Κατερίνη: Τέρτιος, δ.χ.)
Η θεωρία και η πράξη συνυπάρχουν ισομερώς σε αυτό το βιβλίο. Από τη μια ο συγγραφέας αναλύει τη θέση της μουσικής στην εκπαιδευτική διαδικασία και το ρόλο του μουσικοδιδάσκαλου, ενώ από την άλλη παραθέτει οδηγίες–βοηθήματα για τον καταρτισμό του σχολικού προγράμματος, τα διεθνή μουσικοπαιδαγωγικά συστήματα, την προετοιμασία, διεξαγωγή και αξιολόγηση της διδασκαλίας της μουσικής. Το βιβλίο απευθύνεται στους φοιτητές των Τμημάτων Μουσικών Σπουδών του Πανεπιστημίου αλλά και σε όλους όσοι ασχολούνται με τη διδασκαλία της μουσικής σε όλες τις ηλικίες.

Παπαζάρης, Θ. Μουσική Μάθηση και Εκπαίδευση (Aθήνα: Παπαζήσης, 1999)
Μελέτη της θεωρίας και της πράξης της μουσικής διδασκαλίας μέσα από την προσωπική εμπειρία της συγγραφέως. Επίκεντρο της έρευνας αυτής είναι ο εκπαιδευτικός της μουσικής και οι δυσκολίες και τα προβλήματα που συναντά κατά την καθημερινή εξάσκηση του επαγγέλματός του. Τα θέματα που αναλύει η συγγραφέας είναι τα εξής: H θέση της μουσικής στην εκπαίδευση, η διαδικασία της μουσικής διδασκαλίας, η μουσική μάθηση και η αξιολόγηση των μουσικών ικανοτήτων.

Περακάκη, Ελισάβετ. Σχεδιάζοντας το σχολικό μάθημα μουσικής: βοήθημα για τους υποψήφιους του διαγωνισμού του ΑΣΕΠ και για την καθημερινή διδακτική πράξη. Αθήνα: Fagotto books, 2008.
Πατώντας σε ένα σταθερό θεωρητικό υπόβαθρο και ακολουθώντας τα νέα αναλυτικά προγράμματα για τη Μουσική αγωγή, η Ελισάβετ Περακάκη προτείνει 22 ενδιαφέροντα σχέδια μαθημάτων και 3 σχέδια εργασίας για τους μαθητές της πρωτοβάθμιας και της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Σέργη Λ., Θέματα Μουσικής και Μουσικής Παιδαγωγικής (Αθήνα: Gutenberg , 1994)
Συμπλήρωμα του βιβλίου της ιδίας, Δημιουργική Μουσική Αγωγή για τα παιδιά μας, το βιβλίο αυτό καλύπτει συνοπτικά τα περισσότερα θέματα που απασχολούν τους δασκάλους της μουσικής όσον αφορά τη θεωρία και τη πράξη της εργασίας τους. Συγκεκριμένα, η συγγραφέας ασχολείται με τη θέση της Μουσικής στην εκπαίδευση και στη διαμόρφωση της διδακτέας ύλης, με την ποικιλία των αντιλήψεων και θέσεων σε σχέση με τη μουσική παιδαγωγική ανά τον κόσμο, με την ανάπτυξη της δημιουργικότητας στη διάρκεια της μουσικής εκπαίδευσης. Τέλος, η συγγραφέας ανατρέχει στις έρευνες που έχουν ήδη πραγματοποιηθεί για τη μουσική αγωγή και τις μεθόδους διδασκαλίας της.

Σέργη, Λ., Δημιουργική Μουσική Αγωγή για τα παιδιά μας (Αθήνα: Gutenberg, 1991)
Ένα πρακτικό βοήθημα για τους δασκάλους της μουσικής. Το περιεχόμενό του καλύπτει πλήρως τις ανάγκες και τις απαιτήσεις του αναλυτικού σχολικού προγράμματος. Θέματα όπως μουσικές δραστηριότητες, μουσικοθεραπεία, μουσική αγωγή και κίνηση, περιγράφονται αναλυτικά και μέσα από πρακτικές εφαρμογές. Στο πρώτο μέρος γίνεται αναφορά στη σχέση του παιδιού με τη μουσική και στις προϋποθέσεις για ένα σωστό προγραμματισμό του μαθήματος. Στο δεύτερο μέρος, η συγγραφέας αναλύει ποια πρέπει να είναι η Μουσική συγκρότηση της δασκάλας. Τέλος, στο τρίτο μέρος, περιγράφονται τα στοιχεία ενός μαθήματος μουσικής καθώς και οι ποικίλες δραστηριότητες που μπορούν να το εμπλουτίσουν.

Σχολική μουσική εκπαίδευση: ζητήματα σχεδιασμού, μεθοδολογίας και εφαρμογών, επιμέλεια Ζωή Διονυσίου, Σοφία Αγγελίδου. Θεσσαλονίκη, Eλληνική Ένωση για τη Mουσική Eκπαίδευση, 2008.
14 διακεκριμένοι έλληνες μελετητές της μουσικής εκπαίδευσης αναπτύσσουν σε αυτόν τον πολύ ενδιαφέροντα τόμο καίρια ζητήματα του ερευνητικού τους πεδίου, όπως τη διαθεματικότητα, τη μουσικοθεραπεία, τη μουσικοκινητική, και τις εφαρμογές τους στη διδασκαλία διαφορετικών κάθε φορά αντικειμένων και με παιδιά διαφόρων ηλικιών και ικανοτήτων.

Τσαφταρίδης, Ν. Μουσική, Κίνηση, Λόγος, (Αθήνα: Νήσος, 1997)
Μελέτη, σχολιασμός και σύγκριση των εκδόσεων του συστήματος Orff.

Χαραλάμπους, A. Μουσική: η παιδαγωγική της – η αισθητική της (Aθήνα: Νάκας, 1996)
Σκέψεις, απόψεις και προβληματισμοί του συγγραφέα όσον αφορά την παιδαγωγική και αισθητική διάσταση της μουσικής. Συγκεκριμένα, ο συγγραφέας αναφέρεται στα προβλήματα προσέγγισης των παιδιών ως προς τη διδασκαλία της μουσικής ως μέσου έκφρασης και δημιουργίας, και όχι μόνο ως σχολικού μαθήματος. Το βιβλίο απευθύνεται σε όλους όσοι ασχολούνται με τη διδασκαλία της μουσικής.

Χαραλάμπους, Α., Μουσικοπαιδαγωγικά ( Aθήνα: Νάκας, 1996)
Σκέψεις, παρατηρήσεις του συγγραφέα για τη σχέση του παιδιού με τη μουσική και τους τρόπους προσέλκυσής του στη μαγεία της.

Χαραλάμπους, Α. Μουσική Παιδεία (Αθήνα : Gutenberg, 1990)
Υλικό, σχέδια μαθημάτων, σκέψεις και παρατηρήσεις του συγγραφέα για το μάθημα της Μουσικής, από το Νηπιαγωγείο μέχρι και το Γυμνάσιο.

Επιστροφή στην αρχή

Ξένη Βιβλιογραφία

Αbeles H., Hoffer C.F., Klotman R.H., Foundations of music education (New York: Schirmer Books, 1994)
Tο βιβλίο αυτό προορίζεται για τους φοιτητές των τμημάτων Μουσικών Σπουδών του πρώτου έτους. Ειδικότερα απευθύνεται στους φοιτητές εκείνους που παρακολουθούν το προπαρασκευαστικό μάθημα στη Μουσικολογία και καλύπτει θέματα όπως Ιστορία της μουσικής, Φιλοσοφία, Αισθητική, Ψυχολογία και Κοινωνιολογία.

Bamberger, J. S. The mind behind the musical ear: how children develop musical intelligence (Cambridge: Harvard University Press, 1991)
Μουσική παρουσίαση, μουσική θεωρία, γνωστική ανάπτυξη, φιλοσοφία και εκπαίδευση , είναι τα αλληλένδετα θέματα που απασχολούν τη συγγραφέα Jeanne Bamberger. Μέσα από την προσωπική της εμπειρία, η συγγραφέας προσπαθεί να ερμηνεύσει βασικά ερωτήματα που αφορούν τη μουσική ανάπτυξη, καλλιέργεια και αγωγή των παιδιών. Στον πρόλογο του βιβλίου αναλύεται η διαφορά των δύο θέσεων “knowing how" και “knowing about" δηλαδή, το να ξέρει κανείς πώς γίνεται κάτι να είναι διαφορετικό από το να γνωρίζει στοιχεία για το συγκεκριμένο θέμα. Ως παραδείγματα παραθέτει τα μουσικά ακούσματα. Το βιβλίο χωρίζεται σε τρία μέρη. Στο πρώτο μέρος έμφαση δίνεται στο ρυθμό και τη ρυθμική αντίληψη των παιδιών, ενώ στο δεύτερο και τρίτο μέρος η μελωδία και η σύνθεση απασχολούν τη συγγραφέα.

Bluestine E., The ways children learn music: an introduction and practical guide (Chicago: GIA Publications, Inc., 1995)
H θεωρία της Μουσικής Μάθησης (Μusic Learning Theory) αποτελεί , σύμφωνα με τον συγγραφέα του συγκεκριμένου βιβλίου, το Α και το Ω της Μουσικής Διδασκαλίας. Στο βιβλίο αυτό , ο συγγραφέας αναλύει τη φιλοσοφία και την πρακτική της παραπάνω θεωρίας μέσα από την καθημερινή της εφαρμογή.

Campbell, P. S. Lessons from the world: a cross cultural guide to music teaching and learning (New York: Schirmer Books, 1991)
Σύμφωνα με τη συγγραφέα, στόχος είναι να καλλιεργήσουμε στους νέους μουσικούς την προσεκτική ακοή και τη δημιουργική έκφραση. Μέσω των μουσικών ακουσμάτων αναπτύσσεται η ευαισθησία τους. Στο συγκεκριμένο βιβλίο η συγγραφέας εξετάζει το ρόλο της μουσική ακρόασης στην καλλιέργεια της μουσικής παιδείας καθώς και τον ρόλο του δημιουργικού αυτοσχεδιασμού. Ο απώτερος στόχος είναι να αναγνωρισθεί ότι ο μουσικός αυτοσχεδιασμός παίζει πρωτεύοντα ρόλο στη μουσική εκτέλεση κομματιών. Το βιβλίο απευθύνεται κυρίως σε φοιτητές που ενδιαφέρονται να ασχοληθούν με τη διδασκαλία της μουσικής.

Colwell, P.[ed.] The new handbook of research on music teaching and learning, New York: Oxford University Press, 2002.
H ανανεωμένη έκδοση του «Handbook of research on music teaching and learning», τελεί υπό την επιμέλεια των Richard Colwell και Caroll Richardson.  Η έρευνα για την δημιουργία της παρούσας έκδοσης ξεκίνησε το 1995 και μέσα από μια σειρά συναντήσεων, διαλέξεων και συνεδρίων ολοκληρώθηκε και εκδόθηκε το 2002. Απαρτίζεται από 10 θεματικές κατηγορίες καθεμιά από τις οποίες χωρίζεται σε υποκατηγορίες. Σε κάθε κεφάλαιο-κατηγορία υπάρχει μια εισαγωγή που κατατοπίζει τον αναγνώστη ως προς το περιεχόμενο της ανάλυσης που θα ακολουθήσει.

Jaques-Dalcroze, E. Le rythme, la musique et l’ education, Génève: Foetisch, 1965.
Επετειακή έκδοση με αφορμή τη συμπλήρωση 100 χρόνων από την γέννηση του E. Jaques-Dalcroze. Πως ξεκίνησε η μέθοδος του και πως μπορεί να εφαρμοστεί. Συλλογή άρθρων του όπου αναλύεται η σχέση του σώματος ως συνόλου απέναντι στον ρυθμό και τη μουσική.

Jaques-Dalcroze, E. La musique et nous: notes sur notre double vie, Génève: Slatkine Reprints, 1981.
Κείμενα του E. Jaques-Dalcroze για τη μουσική και τον ρυθμό στην ζωή των ανθρώπων. Χωρίζεται σε 3 κεφάλαια. Το πρώτο αφορά την σχέση των ανθρώπων γενικά με την μουσική (La musique et nous), το δεύτερο (Le rythme et nous) αναφέρεται στη σχέση του ανθρώπου με τον ρυθμό από την προσχολική ηλικία και τέλος, το τρίτο κεφάλαιο (Pensées et vérités à la Palice) περιέχει σκόρπιες  σύντομες σκέψεις (και αλήθειες) του Dalcroze για τη μουσική.

Jorgensen, E. In search of music education, Urbana: University of Illinois Press, 1997.
Στο παρόν βιβλίο η συγγραφέας εξετάζει την φύση της μουσικής εκπαίδευσης, προβάλλοντας προβληματισμούς και ανησυχίες. Η ανάλυση του θέματος αποτελείται από τρία μέρη. Στο πρώτο μέρος, η συγγραφέας αναφέρεται στη φύση της μουσικής εκπαίδευσης αναλύοντας τους παρακάτω όρους: φοίτηση (μαθητεία), εξάσκηση, εξαγωγή(eduction), κοινωνικοποίηση και εκπολιτισμός. Στο δεύτερο μέρος, αντιμετωπίζει αυτό που ο κόσμος αποκαλεί «μουσική», και στο τρίτο μέρος εξετάζει τις πιθανές εντάσεις και δυσκολίες που μπορεί να προκύψουν από την εφαρμογή μιας τόσο ευρείας αντίληψης της μουσικής εκπαίδευσης. Δεν προσφέρει λύσεις αλλά αντιθέτως δίνει το έναυσμα για περισσότερη σκέψη και έρευνα.

Jorgensen, E. Transforming music Education, Indiana, U.S.: Indiana University Press,2003.
H επιθυμία της συγγραφέως να βελτιώσει τη μουσική διδασκαλία και εκμάθηση, χωρίς όμως τη χρήση ενός και μοναδικού μοντέλου διδασκαλίας, έγινε η αιτία συγγραφής του παρόντος βιβλίου. Στα πέντε κεφάλαια που το αποτελούν αναλύεται εκτενώς το θέμα της βελτίωσης-αλλαγής της διδασκαλίας της μουσικής, με ιδιαίτερη έμφαση στην προσωπική εκτίμηση του δασκάλου για τη μορφή του μαθήματος, την ύλη και τα εργαλεία μάθησης που πρέπει να χρησιμοποιήσει.

Μachlis, J. H απόλαυση της μουσικής (Αθήνα: Fagotto, 1993)
Η ελληνική μετάφραση του βιβλίου του J. Machlis, The enjoyment of music
(Ιστορία – Μορφολογία της Δυτικής Μουσικής)
Μια ιστορική αναδρομή της ανάπτυξης και εξέλιξης της Μουσικής ανά τους αιώνες. Το περιεχόμενο του βιβλίου χωρίζεται σε έξι μέρη και καλύπτει την Ιστορία της Μουσικής από τον 18ο αιώνα μέχρι και τον 20ο αιώνα. Το βιβλίο συνοδεύεται από 2 CDs ή κασέτες που περιέχουν μουσικά παραδείγματα, καθιστώντας έτσι το περιεχόμενο του βιβλίου περισσότερο κατανοητό.

Mark, M.L.[ed.] Music education: source readings from Ancient Greece to Today, London: Routledge, 2002.
Επιλογή κειμένων για την αναγκαιότητα της μουσικής και της μουσικής εκπαίδευσης από τον Πλάτωνα και τον Αριστοτέλη μέχρι σήμερα. Το βιβλίο χωρίζεται σε τρία μέρη. Με μια μικρή εισαγωγή σε κάθε μέρος, ο συγγραφέας σκιαγραφεί την εποχή παρέχοντας γενικά στοιχεία για την παιδαγωγική αντίληψη και την κοινωνική κατάσταση που επικρατούσε.

Mills, E. and T. C. Murphy The Suzuki concept: an introduction to a successful method for early music education (Berkeley: Diablo Press, 1991)
Συνοπτική περιγραφή της μεθόδου Suzuki μέσα από κείμενα εκπαιδευτικών, που αναλύουν τη φιλοσοφία της και την εφαρμογή της σε βιολί, πιάνο και βιολοντσέλο.

Μullins, S. Teaching music: the human experience ([Yellow Springs, Ohio: S. Mullins], c1985)
Ένα βιβλίο για δασκάλους και καθηγητές μουσικής που βρίσκονται στην αρχή ή και τη μέση της καριέρας τους. Η συγγραφέας γράφει μέσα από την προσωπική της εμπειρία ως δασκάλας μουσικής και διευθύντριας παιδικής ορχήστρας. Η ίδια ξεκίνησε την εκπαιδευτική της δραστηριότητα με τη διεύθυνση μιας μικρής παιδικής ορχήστρας 7 μουσικών. Σήμερα διευθύνει μια παιδική ορχήστρα 70 ατόμων σε ένα σχολείο δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης. Στο βιβλίο αυτό η συγγραφέας παρουσιάζει τη ρεαλιστική πλευρά της διδασκαλίας της μουσικής δίνοντας ορισμένες πρακτικές λύσεις σε συχνά προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι εκπαιδευτικοί. Αποτελείται από 16 κεφάλαια στα οποία καλύπτονται θέματα όπως, πειθαρχία, παρουσίαση σε κοινό, διδασκαλία ταλαντούχων παιδιών, συνεργασία με ΜΜΕ. Παρ’ ότι είναι γραμμένο πριν από 15 και πλέον χρόνια τα θέματα που αναλύει παραμένουν επίκαιρα.

O’Brien, E. Ο κόσμος της μουσικής με 100 διευθύνσεις  στο ΙΝΤΕΡΝΕΤ, Αθήνα : Εκδόσεις ¶γκυρα, 2000.
Πληροφορίες για την μουσική και τα είδη της. Η μουσική στο διαδίκτυο, η ορχήστρα και τα μουσικά όργανα είναι μερικά από τα θέματα που παρουσιάζονται στο συγκεκριμένο βιβλίο.

Small, C. Music-Society-Education (London: Wesleyan University Press, 1980)
Ο Small συνδέει τη μουσική, την κοινωνία και την εκπαίδευση θεωρώντας ότι δρουν αλληλένδετα στην ανάπτυξη του ανθρώπου. Η θεωρία του βασίζεται στην άποψη ότι η δυτική μουσική και επιστήμη μοιράζονται το ίδιο σύστημα αξιών το οποίο αξίζει τόσο σεβασμό όσο και κριτική. Με το να παροτρύνει την αντίληψη της μουσικής ως μέσο έκφρασης του ανθρώπου και όχι ως σύνολο από μουσικά κομμάτια, επιβάλλει την επαναξιολόγηση της μουσικής αντίληψης τόσο στο θέμα της εκτέλεσης μουσικών κομματιών, όσο και στο θέμα ακρόασης, μελέτης και διδασκαλίας της μουσικής.

Suzuki, S. Nurtured by Love, (Miami, Warner Bros Publications, 1983) και

Suzuki, S. Man and Talent: search into the unknown, (Michigan: Shar Products Company, 1986)
Eισαγωγικές αναλύσεις και περιγραφές της μεθόδου Suzuki από τον ίδιο τον δημιουργό και εμπνευστή της. Οδηγίες και κατευθύνσεις για τη σωστή εφαρμογή της μεθόδου, καθώς και πρακτικά παραδείγματα εμπλουτίζουν το περιεχόμενο των δύο αυτών βιβλίων.

Venditti, Rodolfo, Μικρός οδηγός στη μεγάλη μουσική, Αθήνα: Εκδόσεις Στάχυ, 1994.
Οδηγός μουσικής με βιογραφικά στοιχεία και εργογραφία συνθετών του κλασσικού ρεπερτορίου.

Wills, P. Music for all: developing music in the curriculum with pupils with special educational needs (London: David Fulton, 1996)
Το συγκεκριμένο βιβλίο έχει ως στόχο να αποτελέσει βοήθημα για όλους όσοι ασχολούνται με τη διδασκαλία της μουσικής σε παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες. Στηρίζεται στην πρακτική προσέγγιση και παρέχει οδηγίες για την οργάνωση μαθημάτων μουσικής. Στο κεφ. 1 αναλύεται η θέση της μουσικής στο γενικό πρόγραμμα διδασκαλίας στα σχολεία, το 2ο και 3ο κεφάλαιο ασχολείται με την προετοιμασία του μαθήματος, στο κεφ. 4 εξετάζονται τα στάδια της μουσικής δημιουργίας , στο κεφ. 5, προτείνονται τρόποι ώστε τα παιδιά να μπορούν να μάθουν να συνθέτουν μουσική και στο 6ο κεφάλαιο παρουσιάζονται τρόποι μέσα από τους οποίους τα παιδιά μπορούν να μάθουν να ακούνε μουσική από διάφορες χώρες.

Woodford, P.G. Democracy and Music Education: Liberalism, Ethics and the Politics of Practice, Bloomington: Indiana University Press, 2005.
Στον δυτικό κόσμο είναι γενικότερη η αντίληψη ότι η εκπαίδευση πρέπει να συμβάλει στην ανάπτυξη της ατομικότητας των φοιτητών/μαθητών έτσι ώστε να μπορούν να εντοπίσουν τις δυνατότητες και τα όρια τους. Σύμφωνα με τον J. Dewey, ο στόχος της ύπαρξης των κοινωνικών θεσμών και ιδρυμάτων είναι να απελευθερώσουν και να αναπτύξουν τις ικανότητες των ανθρώπων, μακριά από προκαταλήψεις και κοινωνικούς περιορισμούς. Οι παρατηρήσεις του J.Dewey αναβιώνουν και σήμερα μέσα από τις μελέτες πολλών φιλοσόφων, που επιχείρησαν ή επιχειρούν να αναλύσουν και να εξετάσουν την σημερινή εφαρμογή των ιδεών του στην φιλοσοφία της εκπαίδευσης.
Ο συγγραφέας της παρούσας μελέτης, επιχειρεί την διερεύνηση των ανωτέρω αντιλήψεων μέσα από την μουσική εκπαίδευση

Yurko, M. Music mind games (Miami: Warner Bros Publications, 1992)
H διδασκαλία της μουσικής σε παιδιά όλων των ηλικιών, μέσω των μουσικών παιχνιδιών, είναι το θέμα του βιβλίου της Μ.Yurko, Music mind games. Μέσω της προσωπικής της εμπειρίας, η συγγραφέας αναλύει τη θεωρία και την πράξη της παιδαγωγικής μεθόδου των Music mind games. Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου, παρατίθεται μια λίστα Μουσικών Παιχνιδιών μαζί με οδηγίες για την εφαρμογή τους. 

Επιστροφή στην αρχή

Υλικό για Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση

Βιβλία

Ελληνική Βιβλιογραφία

Αναγνωστόπουλος, Β.Δ. Λαϊκή Παράδοση και Παιδί (Aθήνα: Καστανιώτης, 1999)
Το βιβλίο αυτό αναλύει τις σχέσεις της παιδικής ηλικίας με την παράδοση και τη Λαογραφία από το παρελθόν μέχρι και τις ημέρες μας. Θέματα όπως το παραδοσιακό παιχνίδι, το λαϊκό παραμύθι σε σύγκριση με το σύγχρονο καθώς και η μετάβαση από την παιδική ηλικία στην ενηλικίωση μέσα από το παραμύθι, όπως και ο ρόλος της λαϊκής παράδοσης, καλύπτουν μεγάλο μέρος του περιεχομένου του συγκεκριμένου τόμου. Μέρος του περιεχομένου του βιβλίου προέρχεται από εισηγήσεις συνεδρίου. Οι υπόλοιπες εισηγήσεις περιλαμβάνονται στον τόμο Λαϊκή Παράδοση και Σχολείο (βλ. επόμενο τίτλο.)

Αναγνωστόπουλος, Β.Δ. Λαϊκή Παράδοση και Σχολείο (Aθήνα: Καστανιώτης, 1999)
Συμπλήρωμα του παραπάνω τόμου, το βιβλίο αυτό ασχολείται με επιμέρους θέματα όσον αφορά τη δημιουργική απασχόληση των παιδιών μέσω δραστηριοτήτων με θέμα τη λαϊκή παράδοση (όπως π.χ. παραδοσιακά παιχνίδια και λαϊκά παραμύθια).
Στόχος είναι η παρουσίαση πρακτικών τρόπων αξιοποίησης υλικού από την παράδοση και τον λαϊκό πολιτισμό κατά την εκπαιδευτική διαδικασία.

Αντωνακάκης, Δημήτρης, Χιωτάκη Ειρήνη, Μουσική παιδαγωγική: διαθεματικές εφαρμογές για μικρά παιδιά. Αθήνα: Καστανιώτης, 2007.
Η συνεργασία του μουσικού-μουσικοθεραπευτή Δημήτρη Αντωνακάκη με την νηπιαγωγό Ειρήνη Χιωτάκη έχει αποδώσει τον καρπό μιας πληθώρας διαθεματικών εφαρμογών, θεωρητικά τεκμηριωμένων και με τη μορφή παιχνιδιών για μικρά παιδιά.

Γνωριμία με τα μουσικά όργανα (Αθήνα : Φ. Νάκας, 1987)
Οδηγός μουσικών οργάνων. Μικρή παρουσίαση των εγχόρδων, των κρουστών , των πνευστών αλλά και των πληκτροφόρων. Ειδική αναφορά στα παραδοσιακά όργανα. Τα κείμενα υπογράφουν η Μ. Κυνηγού-Φλάμπουρα και ο Κ. Γανωσέλης.

Δημητράτου, Β. Η μουσική πάει στο νηπιαγωγείο (Αθήνα: Οδυσσέας, 1995)
Η μουσική πάει στο νηπιαγωγείο είναι ένας ολοκληρωμένος οδηγός για τη διδασκαλία της μουσικής στο νηπιαγωγείο και στις πρώτες τάξεις του δημοτικού σχολείου. Η συγγραφέας παραθέτει, από την προσωπική της εμπειρία, μια σειρά από παραδείγματα (πρακτικές εφαρμογές) για τη σωστή διαπαιδαγώγηση των μικρών παιδιών μέσω της μουσικής. Το βιβλίο αυτό απευθύνεται σε όλους όσοι θέλουν να ασχοληθούν με τη διδασκαλία της μουσικής σε μικρά παιδιά, προσχολικής κυρίως ηλικίας.

Εκπαίδευση με έκφραση, μουσικές και χρώματα. Διαθεματικότητα στην Τέχνη. Πρακτικά Παιδαγωγικής Ημερίδας Τέχνης και Πολιτισμού, Πολυχώρος Νομαρχίας Πειραιά, 15 Ιανουαρίου 2006. Συνδιοργάνωση: Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Νομαρχία Πειραιά, 1ο Γραφείο πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης Διεύθυνσης Πειραιά, Ε.ΜΑ.ΠΕ.
Η έκδοση αυτή των πρακτικών περιλαμβάνει τις εισαγωγικές ομιλίες των Μ. Αργυρίου, Φ. Καλαμάρη και Δ. Τσιχλή, καθώς και πέντε θεωρητικές τοποθετήσεις σχετικά με τη διαθεματικότητα, αλλά και πέντε ακόμη προτάσεις για αντίστοιχες πρακτικές εφαρμογές στη διαδασκαλία όλων των βαθμίδων.

Καμπύλης, Π. Η Αόρατη ορχήστρα συνοδεύει τα τραγούδια μας, Αθήνα : Ελληνικά Γράμματα, 2002.
Μουσικοπαιδαγωγική προσέγγιση στην διδασκαλία του τραγουδιού. Συνοδεύεται από Cd  με 12 γνωστά τραγούδια.

Καραδήμου-Λιάτσου, Π. Η μουσικοπαιδαγωγική τον 20ο αιώνα: οι σημαντικότερες απόψεις για την προσχολική ηλικία, (Αθήνα: Orpheus, 2003).
Το βιβλίο αυτό περιέχει τις σημαντικότερες μουσικοπαιδαγωγικές απόψεις από τον J.Dalcroze και τον Orff μέχρι και τον John Paynter. Ο αναγνώστης θα διαβάσει τις σημαντικότερες θεωρίες από κάθε παιδαγωγό, μέσα από αποσπάσματα έργων, σχόλια και αναλύσεις.  Με αφορμή την παράθεση των μουσικοπαιδαγωγικών θεωριών, στα τελευταία κεφάλαια του βιβλίου γίνεται μια απόπειρα σύνθεσης απόψεων καθώς όπως ισχυρίζεται και η συγγραφέας, στη σύγχρονη εποχή είναι ποια αποδεκτό οτι ένα πρόγραμμα μουσικής αγωγής δεν είναι απαραίτητο να ακολουθεί μόνο την μια ή την άλλη θεωρία, αλλά  να συγκεντρώνει στοιχεία από όλες τις θεωρίες και να τις εφαρμόζει ανάλογα με τις ηλικίες και τις ικανότητες του κοινού του.

Κασάπογλου, Χ. Χόρεψε μαζί μας, Αθήνα : Μακεδονικές Εκδόσεις, 2000.
Δύο παιδικές ιστορίες εισάγουν τους μικρούς ακροατές στον κόσμο της Samba, Bossa Nova, Yanka, Tango κ.α. Απαραίτητο βοήθημα για εκπαιδευτικούς και γενικά για όσους ασχολούνται με την διδασκαλία της μουσικοκινητικής αγωγής σε παιδιά προσχολικής και πρωτοσχολικής ηλικίας.

Καψάσκη, Α., Ντο-ρε-μι μαθαίνω μουσική (Αθήνα: Παπαγρηγορίου – Νάκας, 1996)
Το βιβλίο απευθύνεται σε μαθητές του Δημοτικού που θέλουν να μάθουν μουσική. Μπορεί όμως να χρησιμοποιηθεί και ως βοήθημα από τον δάσκαλο της μουσικής του Δημοτικού σχολείου.

Κυνηγού, Μ. Ρυθμός – Ρυθμική: στοιχεία – χαρακτηριστικά – κεφάλαια (Αθήνα: Νάκας, 1993)
Ο ρυθμός και η κίνηση ως κινητήρια δύναμη του σώματός μας και ως μέσο έκφρασης του ατόμου, είναι το θέμα του βιβλίου της Μ.Κυνηγού. Η συγγραφέας αναλύει τα βασικά χαρακτηριστικά της Ρυθμικής Αγωγής τόσο των μικρών παιδιών όσο και των ενήλικων ανθρώπων.

Κωνσταντόπουλος, Π. Μουσική με ζωγραφιές, Αθήνα: Καμπανά, [χ.χ.]
Η μουσική μέσα από ζωγραφιές ζωντανεύει την φαντασία των παιδιών καθιστώντας την πιο διασκεδαστική. Ιδανικό βοήθημα για την πρώτη επαφή των παιδιών με τον κόσμο της μουσικής.

Μακροπούλου, Ε. Τραγουδώντας λέξεις, Αθήνα: Fagotto, 2005.
Η γλώσσα και η μουσική και η σωστή εκμετάλλευσή τους με στόχο την ανάπτυξη των δυνατοτήτων του παιδιού είναι το θέμα που επεξεργάζονται οι δυο συγγραφείς στο παρόν βιβλίο. Δεν είναι μόνο το τραγούδι και η διδασκαλία του στην τάξη που τους απασχόλησε αλλά γενικά ο τραγουδιστός λόγος, δηλ. οτι παράγεται με ήχο, λέξεις, παροιμίες, γνωμικά, παιδικά τραγούδια κ.α. όπως μας αναφέρουνε στον πρόλογο του βιβλίου τους. Η παρουσίαση του θέματος χωρίζεται σε δύο μέρη. Το θεωρητικό και το πρακτικό, προβάλλοντας έτσι μια πιο ολοκληρωμένη εικόνα της θεωρητικής και πρακτικής προσέγγισης της σχέσης της μουσικής με την γλώσσα, τον λόγο.

Ματθαιοπούλου, Δ. Μουσικοπονηριές 1: μουσικοκινητική αγωγή για παιδιά 4 χρονών και άνω, Αθήνα: Νάκας, 2004.
Μια μέθοδος για την διδασκαλία της μουσικής μέσα από εικόνες και ζωγραφική. Το βιβλίο συνοδεύεται από CD και οδηγίες για τον δάσκαλο. Απευθύνεται σε παιδιά προσχολικής ηλικίας.

Ματθαίου, Σ., Μουσικό Τετράδιο για Νηπιαγωγούς, (Αθήνα : Ελληνικά Γράμματα, 1994)
Πρακτικό βοήθημα για τη διδασκαλία της μουσικής σε παιδιά προσχολικής και πρώτης σχολικής ηλικίας. Χωρίζεται σε δύο μέρη. Στο πρώτο παρουσιάζονται οι τομείς , οι στόχοι και οι δραστηριότητες, έτσι που ο καθένας να επιλέξει τον τομέα ή τους τομείς με τους οποίους θα δουλέψει. Στο δεύτερο μέρος δίνονται απλές προτάσεις για ενασχολήσεις.

Μεθοδολογικές και βιωματικές προσεγγίσεις των τάξεων από την Α’ έως και την ΣΤ΄ Δημοτικού, 15-7 Απριλίου 2005. Πρακτικά 1ου Πανελλήνιου Συνεδρίου Μουσικής Αγωγής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης. Αθήνα, Gutenberg, 2007.
Ένας πολυσέλιδος τόμος με τις κεντρικές ομιλίες (Σέργη, Μαραγκόπουλος, Λιάβας) και την πλειοψηφία των ομιλιών του συνεδρίου.

Μελίδου, Μ. Ο χρωματιστός κόσμος της μουσικής, 2 τ., (Θεσσαλονίκη: Ντο-ρε-μι, 1999).
Σημαντικό βοήθημα για την διδασκαλία της μουσικής αγωγής σε παιδιά ηλικίας 3 έως 7 ετών. Το βιβλίο χωρίζεται σε 3 κεφάλαια, τα μουσικά σύμβολα, το τετράδιο μουσικής και τα μουσικά όργανα. Σε κάθε κεφάλαιο υπάρχουν ασκήσεις που χωρίζονται σε 3 μέρη. Στο πρώτο μέρος, πρόλογος, καθορίζεται ο στόχος της άσκησης, στο δεύτερο μέρος ακολουθεί η περιγραφή της εικόνας και στο τρίτο μέρος παρέχονται οδηγίες για την εφαρμογή της άσκησης.

Μελίδου, Μ. Η μικρή μουσική θεωρία, (Θεσσαλονίκη: Ντο-ρε-μι, 2001).
Ένα άλλο βιβλίο για την διδασκαλία της θεωρίας της μουσικής, αυτή τη φορά όμως για μεγαλύτερα παιδιά, ηλικίας 7 έως 10 ετών. Πρόκειται για βιβλίο-τετράδιο μουσικής θεωρίας καθώς όλες οι θεωρητικές έννοιες συνοδεύονται από την πρακτική τους εφαρμογή.

Μουσικός κόσμος: βιβλίο δασκάλου: εκπαιδευτικές δραστηριότητες, DVD-ROM / audio CD. Αθήνα: Υπουργείο Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, 2008.
Η πρόταση του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου και του Υπουργείου Παιδείας για τη διδασκαλία και τη μάθηση της μουσικής στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Το μουσικό εκπαιδευτικό λογισμικό που απευθύνεται στον μαθητή και περιλαμβάνει ποικίλες διαδραστικές δραστηριότητες, συνοδεύεται και από cd και βιβλία δασκάλου και μαθητή.

Μπογδάνη-Σουγιούλ, Δ. Ανακαλύπτω τη μουσική με αυτοκόλλητα, τ.1, Αθήνα: Νάκας, 2004.
Ένα ευχάριστο ταξίδι στον κόσμο της μουσικής μέσα από την διδασκαλία του πενταγράμμου με αυτοκόλλητα και ζωγραφιές. Κατάλληλο για παιδιά 5 έως 9 ετών.

Μπογδάνη - Σουγιούλ, Δέσποινα. Πώς να διδάξω μουσική; 15 ενότητες για τη διδασκαλία της μουσική στο νηπιαγωγείο και στο δημοτικό σχολείο χρησιμοποιώντας τη μουσικοκινητική αγωγή, την εικαστική γλώσσα και το θεατρικό παιχνίδι. Αθήνα: Πατάκης, 2004.
Ένα πρακτικό εγχειρίδιο για τη διδασκαλία της μουσικής στα παιδιά του δημοτικού με 15 προτεινόμενα σχέδια μαθήματος από μια πεπειραμένη μουσικοπαιδαγωγό.

Μωραΐτη, Τζένη. Το μουσικό γιασεμάκι: Η διαθεματική προσέγγιση της γνώσης στην προσχολική εκπαίδευση: διαθεματικές δραστηριότητες μουσικής για το νηπιαγωγείο. Αθήνα, Μεταίχμιο, 2006.
Μια ενδιαφέρουσα και σύγχρονη πρόταση για ένα Πρόγραμμα σχεδιασμού και ανάπτυξης δραστηριοτήτων μουσικής, στο οποίο οι διαθεματικές δραστηριότητες έχουν ως περιεχόμενο στοιχεία από τα είδη του λαϊκού πολιτισμού. Συνοδεύεται από cd με μουσικά παραδείγματα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην τάξη.

Οικονομάκη, Χ. Παίζω και Μαθαίνω τη Μουσική Θεωρία, 2τ., (Αθήνα: Fagotto, 2001)
Η θεωρία της μουσικής μέσα από απλά παραδείγματα και βήματα διδασκαλίας.

Σταυρίδης Μ., Μουσική στην εκπαίδευση (Αθήνα: Gutenberg, 1985)
Το βιβλίο αυτό προορίζεται για τον δάσκαλο ως βοήθημα για την οργάνωση και διεξαγωγή του μαθήματος της μουσικής. Βασίζεται στις σύγχρονες αντιλήψεις για τη μουσική αγωγή και περιλαμβάνει ολόκληρο τον κύκλο δραστηριοτήτων που θα μπορούσαν να καλυφθούν από το μάθημα της μουσικής. Συνοδεύεται από τη σειρά Μουσικό Εργαστήρι που απευθύνεται σε παιδιά και έχει ως στόχο τη γνωριμία και εξοικείωσή τους με τον ρυθμό, τον ήχο και τη μελωδία.

Σταυρίδης Μ., Μουσικό Εργαστήρι, 5 τ. (Αθήνα: Gutenberg, 1985)
(βλ. σχολιασμό βιβλιογραφίας αρ. 9) 

Σύγχρονες τάσεις και δυναμικές της σχολικής ψυχολογίας στην εκπαίδευση και στη μουσική εκπαίδευση, πρακτικά συμποσίου της Ένωσης Εκπαιδευτικών Μουσικής Αγωγής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, 11-12 Απριλίου 2008, επιμέλεια Μαρία Αργυρίου. Αθήνα: Ένωση Εκπαιδευτικών Μουσικής Αγωγής Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης, Διάπλαση, 2008.
Μια από τις λίγες δίγλωσσες εκδόσεις πρακτικών συμποσίου. Ευρύτερες προβληματικές της σχολικής ψυχολογίας, με σημαντικές τοποθετήσεις ελλήνων επιστημόνων, αποτελούν σε αυτόν τον τόμο την εισαγωγή στα επί μέρους ζητήματα της μουσικής παιδαγωγικής που εκτενώς αναπτύσσονται.

Τόμπλερ, Μ., «Ηχων, στόχων, ηχώ» : Η μουσική στην ειδική αγωγή και θεραπεία, (Αθήνα : Orpheus, 2001)
Η μουσική αγωγή στην ειδική παιδαγωγική. Δυσκολίες, ιδιαιτερότητες αλλά και προτάσεις (οδηγίες) για την ομαλή και αποτελεσματική διδασκαλία της μουσικής σε παιδιά με Ειδικές Ανάγκες. 

Χαραλάμπους, Α. Μουσικά Παιχνίδια στην προσχολική και πρωτοσχολική ηλικία (το κόκκινο, το κίτρινο, το πράσινο), Αθήνα : Εκδόσεις Ατραπός, 2001-
Μουσικά Παιχνίδια, μουσικοκινητικές δραστηριότητες, γνωριμία με την μουσική, τον ρυθμό και τα μουσικά όργανα είναι μερικά από τα θέματα που παρουσιάζονται στα τρία παραπάνω βιβλία.  Μια ολοκληρωμένη πρόταση για το μάθημα της μουσικής καθώς συνοδεύεται και από CD με μουσικές προτάσεις για την συνοδεία των μουσικών παιχνιδιών.


Επιστροφή στην αρχή

Ξένη Βιβλιογραφία

Αrvida, S. Exploring Orff: A teacher’s guide (New York: Schott, 1992)
To βιβλίο αυτό είναι εργαλείο για τους δασκάλους της μουσικής που χρησιμοποιούν το σύστημα Orff. Στο πρώτο μέρος δίνεται αναλυτικά η οργάνωση ενός μαθήματος μουσικής σύμφωνα με το σύστημα Orff. Στο δεύτερο μέρος, κάθε ηλικία από το Νηπιαγωγείο μέχρι και την Ε’ Δημοτικού εξετάζεται χωριστά. Στόχος του βιβλίου δεν είναι μόνο να δώσει λύσεις στα ερωτήματα των δασκάλων μουσικής αλλά και να συνεπικουρήσει στο διδακτικό τους έργο. 

Frazee, J. Discovering Orff (New York: Schott Music Corporation, 1987)
Στο πρώτο μέρος του βιβλίου αναλύονται τα βασικά χαρακτηριστικά της θεωρίας του Μουσικοπαιδαγωγικού συστήματος Orff. Στο δεύτερο μέρος, το σύστημα Οrff εξετάζεται από την πρακτική του πλευρά.

Fulin, Angelique, L’enfant, la musique et l face="Times New Roman">’école (Paris: Βuchet/Chastel, 1992)
Η μουσική διαπαιδαγώγηση των παιδιών στο Δημοτικό σχολείο, είναι το θέμα που διαπραγματεύεται η Α. Fulin σ’ αυτό το βιβλίο της. Η διδασκαλία της μουσικής, σύμφωνα με τη συγγραφέα, πρέπει να έχει ως στόχο, όχι μόνο την εκμάθηση της μουσικής αλλά και την ανάπτυξη της προσωπικότητας των παιδιών.

Kalandyk, J. Music and the self-esteem of young children (Lanham: University Press of America, 1996)
Tο βιβλίο απευθύνεται σε όλους όσοι ασχολούνται με τη μουσική διαπαιδαγώγηση των μικρών παιδιών. Το περιεχόμενο βασίζεται στα αποτελέσματα έρευνας, κατά τη διάρκεια της οποίας εφαρμόστηκε ένα ειδικό μουσικό πρόγραμμα διδασκαλίας σε παιδιά με χαμηλή αυτοεκτίμηση.
Το βιβλίο χωρίζεται σε 6 κεφάλαια. Στο πρώτο και το δεύτερο κεφάλαιο γίνεται μια εισαγωγή στην έρευνα, στο τρίτο κεφάλαιο παρατίθεται το σχέδιο του προγράμματος που εφαρμόστηκε, με λεπτομερή περιγραφή και σχόλια. Η μεθοδολογία της έρευνας καλύπτει το θέμα του τέταρτου κεφαλαίου. Στο πέμπτο και έκτο κεφάλαιο παρουσιάζονται τα αποτελέσματα και η ανάλυσή τους και στο έβδομο κεφάλαιο αναλύονται τα πιο σημαντικά ευρήματα της προκειμένης έρευνας.

Kendall C.W., Stories of composers for young musicians (v.1,2) (Edwardsville: Τοadwood Publishers, 1981)
Bιογραφίες μεγάλων μουσικών ειδικά διασκευασμένες για μικρά παιδιά. Ο δεύτερος τόμος (More stories of composers for young musicians, 1985) είναι μια βελτιωμένη έκδοση του πρώτου. Και οι δυο τόμοι περιέχουν ένα ημερολόγιο με τις ημερομηνίες γενεθλίων των μουσικών, μια προσωπογραφία πριν από κάθε βιβλιογραφία, καθώς και μια βιβλιογραφία ηχογραφήσεων για βιολί και βιόλα. 

Επιστροφή στην αρχή

Οπτικοακουστικό Υλικό

Βιβλία με κασέτες

Κυνηγού – Φλάμπουρα, Μ. Λαϊκά Μουσικά όργανα του κόσμου, (Αθήνα : Ακρίτας, 1998)1
Οδηγός λαϊκών μουσικών οργάνων για μικρά παιδιά.

Σακελλαρίδης, Γ. Μουσικά Παιχνίδια (Aθήνα: Ελληνικά Γράμματα, 1994)
Το περιεχόμενο απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 4-12 χρονών. Ο στόχος και των 12 παιχνιδιών είναι η γνωριμία και ευαισθητοποίηση με τη Μουσική, η ανάπτυξη της ελευθερίας της έκφρασης, η κοινωνικοποίηση μέσα από το ομαδικό παιχνίδι, η ανάπτυξη της δημιουργικότητας και τέλος να οδηγηθεί το παιδί στην ψυχική και συναισθηματική ισορροπία. Τα παιχνίδια συνοδεύονται και από εικαστικές προτάσεις-ζωγραφιές, ενδεικτικές αλλά όχι δεσμευτικές όπως και τα ίδια τα παραμύθια.

Σακελλαρίδης, Γ. Μουσική και Χρώμα (Aθήνα: Gutenberg, 1994)
Ένα εγχειρίδιο – εργαλείο για τη διδασκαλία της μουσικής. Μια μεθοδική προσέγγιση της μουσικής για μικρά παιδιά. Το βιβλίο αυτό μπορεί να αποτελέσει βοήθημα για τους εκπαιδευτικούς αλλά μπορεί και να χρησιμοποιηθεί από τα μεγαλύτερα παιδιά, ακολουθώντας τις εικόνες και τις λέξεις που μεθοδικά προσελκύουν το παιδί στο χώρο της μουσικής.

CDsTchaikovsky discovers America: a tale of courage and adventure (Toronto: Classical Kids, p1993)
O Tchaikovsky διηγείται σε ένα μικρό κοριτσάκι και στην οικογένειά του, ιστορίες για τη ζωή του, τη μουσική του και τον φόβο του να διευθύνει ορχήστρες!

Vivaldi’s ring of mystery: a tale of Venice and violins (Τoronto: Classical Kids, [1991])
Μια ιστορία μυστηρίου. Ένα ορφανό κορίτσι με τη βοήθεια ενός γονδολιέρου ψάχνει να ανακαλύψει το παρελθόν της. Η διήγηση του παραμυθιού εμπλουτίζεται από γνωστά έργα του Vivaldi όπως οι Τέσσερις Εποχές.

Mozart’s magic fantasy: a journey through the magic flute (Τoronto: Classical Kids, [1990])
Η όπερα του Μαγικού Αυλού: H Σάρα και ο Δράκος βρίσκουν τον δρόμο τους από τη Βασίλισσα της Νύχτας στο κάστρο του Σαράστρο. Με μαγικές καμπάνες και αυλούς, οι δυο φίλοι βοηθούν τον πρίγκιπα Tamino να βρει την πριγκίπισσα Pamina και ο άνθρωπος-πουλί Papageno βρίσκει την Papagena του.

Beethoven lives upstairs: a tale of genius and childhood (Toronto: Classical Kids, [1989])
(βλ. σχολιασμό βιντεοκασέτας αρ.ιιι)

Mr. Bach comes to call; a tale of enchantment (Toronto: Classical Kids, [1988])
Ένα παραμύθι για ένα μικρό κορίτσι που καθώς έπαιζε πιάνο, εμφανίστηκε ξαφνικά μπροστά της ο Bach με τη μαγική του ορχήστρα. Μέσα από αυτό το σκηνικό, ο αφηγητής–Bach διηγείται την ιστορία της ζωής του. Η διήγηση εμπλουτίζεται από μουσικές συνθέσεις του ιδίου.

Hallelujah Handel! Angels in the opera house ( Τoronto: Classical Kids, p1995)
Το 1750 ο Handel έδωσε το καλύτερο δώρο της μουσικής ιστορίας -τον Μεσσία- σε ένα ορφανό στο Λονδίνο. Το αγόρι αυτό τραγουδούσε σαν άγγελος αλλά δεν μπορούσε να μιλήσει. Με τη βοήθεια όμως του μαέστρου Handel, το αγόρι τελικά θεραπεύεται. Η διήγηση εμπλουτίζεται από μουσικές συνθέσεις του ιδίου. 

Επιστροφή στην αρχή

Βιντεοκασέτες

Saint-Saens, C. Carnival of the animals ( Νew York: Video Artists International, 1984)
Οι δύο γνωστοί ηθοποιοί, Glenn Glose και Jeremy Irons, παρουσιάζουν το Καρναβάλι των Ζώων, το γνωστό έργο του συνθέτη C. Saint-Saens, εμπλουτισμένο με τους στίχους του Ogden Nash.

Nureyev R., Cinderella (New York: NVC Arts &Warner Music Vision, 1997)
Σύγχρονη εκτέλεση του γνωστού παραμυθιού με μουσική του S. Prokoviev.

Βeethoven lives upstairs (Toronto: The Children’s Group, [United States]: BMG, Distribution [U.S.Distributor], [1992])
Η άφιξη ενός ιδιόρρυθμου ένοικου αναστατώνει τη ζωή στο σπίτι ενός μικρού αγοριού: o Beethoven έχει μετακομίσει στον πάνω όροφο!

Επιστροφή στην αρχή

Υλικό για Δευτεροβάθμια εκπαίδευση

Βιβλία

Για την ελληνική βιβλιογραφία βλ. Υλικό για Πρωτοβάθμια και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση

Επιστροφή στην αρχή

Ξένη Βιβλιογραφία

Bachmann M., Dalcroze today: an education through and into music (Oxford: Clarendon Press, c1991)
Στo βιβλίο αναλύονται οι βασικές αρχές της θεωρίας του μουσικοπαιδαγωγού Dalcroze καθώς και η εφαρμογή τους στα σημερινά δεδομένα. Η θεωρία του Dalcroze βασίζεται στην άποψη ότι «η μουσική εμπειρία εξαρτάται από τη δύναμη και την ποιότητα της φυσικής αίσθησης».O Dalcroze επικέντρωσε τη θεωρία στο ρυθμό και τη δυναμική ένταση. Ως μέσον έκφρασης, παρότρυνε τους μαθητές του να χρησιμοποιούν τα σώματά τους.
Στην αρχή η μέθοδός του απευθυνόταν μόνο σε φοιτητές μουσικής αλλά σιγά σιγά απλώθηκε και στους άλλους χώρους της Εκπαίδευσης, όπου παρατηρήθηκε ότι η εφαρμογή της μεθόδου του είχε θετικά αποτελέσματα.

Bessom, M., Teaching Music in Today’s Secondary School (New York: W.W. Norton, c1990)
Η διδασκαλία της μουσικής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση μέσα από την πρακτική εφαρμογή της, είναι το θέμα που επεξεργάζονται οι συγγραφείς του παραπάνω βιβλίου. Στόχος των συγγραφέων είναι το βιβλίο αυτό να αποτελέσει βοήθημα για τους καθηγητές της μουσικής στην καθημερινή διδασκαλία του μαθήματός τους. Το Βιβλίο είναι χωρισμένο σε 4 μέρη. Στο πρώτο, αναλύονται θέματα όπως ο καθηγητής της Μουσικής και ο ρόλος του ως δασκάλου, οι βάσεις για την ανάπτυξη στρατηγικών διδασκαλίας, και τέλος παρέχονται οδηγίες για ένα εξισορροπημένο πρόγραμμα μουσικής διδασκαλίας. Στο δεύτερο μέρος, οι συγγραφείς ασχολούνται με τη διδασκαλία της μουσικής χωρίς την πρακτική χρήση ενός συγκεκριμένου οργάνου. Στο τρίτο μέρος, αναλύεται η διαδικασία διδασκαλίας της μουσικής μέσω ενός μουσικού οργάνου και τέλος στο τέταρτο μέρος γίνεται αναφορά στα διάφορα βοηθήματα που μπορούν να εμπλουτίσουν το μάθημα της μουσικής.

Cambridge assignments in music, gen, editor Roy Bennett, Cambridge University Press, 1987-2007.
Πρόκειται για μια εκπαιδευτική σειρά βιβλίων που συνοδεύονται από κασέτες ή cd, σχεδιασμένη για μαθητές τριτοβάθμιας ή ωδειακής εκπαίδευσης και με στόχο την καλλιέργειά τους ως προς την εκτέλεση, την σύνθεση, την ακρόαση και την κατανόηση της μουσικής. Η Βιβλιοθήκη διαθέτει τους παρακάτω τίτλους:
First assignments
Form and Design
General Musicianship
History of music
Instruments of the Orchestra
Investigating Musical Styles
Music Worldwide
Popular Music

Handbuch Üben: Grundlagen, Konzepte, Methoden, herausgegeben von Ulrich Mahlert. Wiesbaden: Breitkopf & Härtel, 2006.
Σημαντικό θεωρητικό σύγγραμμα (στα γερμανικά) όπου ο καταξιωμένος μουσικολόγος και μουσικοπαιδαγωγός Ulrich Mahlert τοποθετείται σχετικά με το μείζων ζήτημα της ευχάριστης και συνάμα παραγωγικής και αποτελεσματικής μελέτης της μουσικής.

Regelski, T., Teaching general music: action learning for middle and secondary schools (NewYork: Schirmer Books, c1981)
To βιβλίο αυτό αποτελεί ένα βοήθημα για όλους όσοι θέλουν να ασχοληθούν ή ήδη ασχολούνται με τη διδασκαλία της μουσικής σε παιδιά 10-13 ετών. Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί και να αποτελέσει βοήθημα για τη διδασκαλία του συγκεκριμένου μαθήματος σε παιδιά μικρότερης ηλικίας. Διαβάζοντάς το, μπορεί κανείς να διαπιστώσει ότι είναι χρήσιμο ως εγχειρίδιο διδασκαλίας για τρεις κυρίως λόγους: είναι πρακτικό, ασχολείται με τα προβλήματα που συνήθως συναντούν οι δάσκαλοι με παιδιά αυτής της ηλικίας , και αναλύει τις αιτίες που τα προκαλούν και τέλος περιγράφει τη διαδικασία της μάθησης ως πρακτικής εφαρμογής της θεωρίας που ακολουθεί. Χωρίζεται σε έξι κεφάλαια ενότητες, καθεμία από τις οποίες είναι αυτόνομη, έτσι ώστε να μπορεί να είναι πιο απλό στη χρήση του.

Walker, D., Teaching music: managing the successful music program (New York: Schirmer Books, 1989)
Ένας πρακτικός οδηγός για τον εκπαιδευτικό–μουσικό για το πώς θα οργανώσει με αποτελεσματικό τρόπο το μάθημα της μουσικής. Τα θέματα που καλύπτει ο συγγραφέας αντλήθηκαν από τις απαντήσεις 100 εκπαιδευτικών με τη διαδικασία της προσωπικής συνέντευξης. 

Επιστροφή στην αρχή

Προτεινόμενο Οπτικοακουστικό υλικό για τον εμπλουτισμό του μαθήματος μουσικής

Βιντεοκασέτες

Britten, B.: The turn of the screw (Philips, c1987)
Η ιστορία μιας γκουβερνάντας που δέχεται να προσέχει δύο ορφανά παιδιά με τον όρο ότι ποτέ δεν θα γράψει στον κηδεμόνα τους, τον θείο τους, γιατί ήταν πολύ απασχολημένος, είναι η υπόθεση της όπερας αυτής του B. Britten.

Verdi J.: Nabucco (NVC Arts & Warner Music Vision, 1997)
Ο Nabucco είναι η όπερα που έκανε τον Verdi τη φωνή του λαού της Ιταλίας. Η υπόθεσή της βρήκε ανταπόκριση στον καταπιεσμένο λαό της Ιταλίας του 1842, από την Αυστριακή κυριαρχία. Το σκηνικό της όπερας είναι ιστορικό και διαδραματίζεται κατά τη διάρκεια της βασιλείας του Ναβουχοδονόσορα (Nabucco), του βασιλιά της Βαβυλώνας.

Verdi J.: La Traviata (Deutche Grammophon, 1995)
'Αλλη μία εξίσου σημαντική όπερα του Verdi σε τρεις πράξεις. Η υπόθεση ξετυλίγεται στο Παρίσι του 1700. Το λιμπρέτο έγραψε ο Francesco Maria Piave και βασίζεται στο έργο του Alexandre Dumas, Η κυρία με τις καμέλιες.

Rossini G., La Scala di Seta (Τeldec Video, 1991)
Μια φάρσα σε μία πράξη, είναι η όπερα του Rossini, Η μεταξένια σκάλα. Το λιμπρέτο έγραψε ο G. Maria Foppa, βασισμένο στο λιμπρέτο του F.-A.-E. de Planard για το L’echelle de soie του Pierre Gaveaux.

__________Great Composers, [S.l.]: Warner Music Vision, 1997.
Σειρά ταινιών από την ομώνυμη εκπαιδευτική εκπομπή του BBC με βιογραφίες διάσημων συνθετών όπως των Bach, Mozart, Beethoven, Mahler, Tchaikovsky, Wagner και Puccini.


DVDs

Beethoven, L.v. Fidelio, Hamburg: DG, 2003.
Όπερα σε 2 πράξεις υπό την διεύθυνση του James Levine στην Μητροπολιτική Όπερα της Νέας Υόρκης. Το λιμπρέτο έγραψε o Joseph von Sonnleithner (1805). Την παράσταση συνοδεύει η ορχήστρα και η χορωδία της Μητροπολιτικής όπερας της Νέας Υόρκης. H πρώτη παρουσίαση της όπερας έγινε στις 20 Νοεμβρίου 1805 αλλά η τελική της εκδοχή παρουσιάστηκε στο Kärntnertortheater στις 23 Μαίου 1814.

Bellini, V. Norma München: Arthaus Musik, 1991.
Η βιντεοσκοπημένη παράσταση της όπερας του V. Bellini, Norma στην Opera Australia συνοδευόμενη από την χορωδία και την ορχήστρα της όπερας υπό την διεύθυνση του Richard Bonynge. Το λιμπρέτο της όπερας έγραψε ο Felice Romani και βασίζεται στο λυρικό μυθιστόρημα του Alexandre Soumet.  Η όπερα παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Μιλάνο στις 26 Δεκεμβρίου 1831 στο Teatro alla Scala.

________Le Corsaire: The Kirov Ballet, New York: Elektra Entertainment, 1997.
Μπαλέτο σε 3 πράξεις σε μουσική A.Adams, G. Pugni,  L. Delibes, R. Drigo και P. Oldenbourg. Η αρχική χορογραφία έγινε από τον Marius Petipa.Το λιμπρέτο έγραψαν οι Jules Henri de Saint-Georges και Joseph Mazilier και βασίζεται σε ποίημα του Λόρδου Βύρωνα. Διευθύνει ο μαέστρος Viktor Fedoro. Χορεύει το Kirov Ballet.

________The Golden Ring, London: Decca, 2002?
Ντοκυμαντέρ για την μσγνητοσκόπηση της τετραλογίας του R.Wagner,  Der Ring des Nibelungen στο Βερολίνο το 1965.

Handel, G.F. Alcina, Munich: Arthaus Musik, 2000.
Όπερα σε 3 πράξεις του G.Handel, με ανώνυμο λιμπρέτο.  Η μαγνητοσκόπηση έγινε στην όπερα της Στουτγάρδης υπό την διεύθυνση του μαέστρου Alan. Η πρώτη παράσταση έγινε στις 16 Απριλίου 1735 στο Λονδίνο στο Covent Garde Theatre.

Mozart, W.A. Don Giovanni, Chicago: HomeVision, 1998.
Όπερα buffa σε 2 πράξεις του W.A. Mozart σε λιμπρέτο του Lorenzo da Ponte. Η πρώτη παράσταση έγινε στις 29 Οκτωβρίου 1878 στο Εθνικό Θέατρο της Πράγας. Η συγκεκριμένη μαγνητοσκόπηση έγινε στην Σκάλα του Μιλάνου υπό την διεύθυνση του Ricardo Muti.

Offenbach, J. La Belle Hélène, Munich: Arthaus Musik, 2001.
Όπερα buffa σε 3 πράξεις, σε μουσική του J.Offenbach και λιμπρέτο των Henri Meilhac και Ludovic Halevy. Βασίστηκε στο μύθο της Ωραίας Ελένης της Αρχαίας Ελληνικής Μυθολογίας. Παίχτηκε πρώτη φορά στο Theatre des Varietes στις 17 Δεκεμβρίου 1864. Η παρούσα μαγνητοσκόπηση έγινε στην όπερα της Ζυρίχης. Διευθύνει ο μαέστρος Nikolaus Harnoncourt.

Offenbach, J. Des contes d’ Hoffman, Munich: Arthaus Musik, 1993
Όπερα σε 5 πράξεις του J.Offenbach. Το λιμπρέτο έγραψε ο Jules Barbier και βασίστηκε στις ιστορίες του E.T.A. Hoffman. Παίχτηκε για πρώτη φορά στην Salle Favart στις 10 Φεβρουαρίου 1881. Η μαγνητοσκόπηση της παρούσας παράστασης έγινε στην όπερα της Λυών υπό την διεύθυνση του μαέστρου Kent Nagano.

Puccini, G. Turandot, Munich: Arthaus Musik, 2001.
Όπερα σε 3 πράξεις και 5 σκηνές σε μουσική του G.Puccini και λιμπρέτο G.Adami και R.Simoni. Η πρώτη παράσταση έγινε στην Σκάλα του Μιλάνου, στις 25 Απριλίου 1926. Η παρούσα παράσταση μαγνητοσκοπήθηκε στην όπερα του San Francisco υπό την διεύθυνση του Donald Runnicles.

Puccini, G. Tosca, Ratingen: TDK Mediactive, 2003
Μελόδραμα σε 3 πράξεις του G. Puccini σε λιμπρέτο των G.Giacosa και L.Illica. Βασίστηκε στο θεατρικό έργο του Viktorien Sardou : La Tosca. Παρουσιάστηκε πρώτη φορά στις 14 Ιανουαρίου 1900 στην Ρώμη στο Teatro Costanzi.  Η μαγνητοσκόπηση της συγκεκριμένης εκτέλεσης έγινε στην Σκάλα του Μιλάνου, τον Μάρτιο του 2000. Την ορχήστρα διευθύνει ο Riccardo Muti.

Rossini, G. L’ Italiana in Algeri, Munich: Arthaus Musik, 2001.
Όπερα σε 2 πράξεις με μουσική του G.Rossini. Το λιμπρέτο έγραψε ο Angelo Anelli. Η πρώτη παρουσίαση της όπερας έγινε στην Βενετία στο Teatro S Benedetto, στις 22 Μαϊου 1813. Η συγκεκριμένη μαγνητοσκόπηση είναι μια παραγωγή της Sundfunk Stuggart. Την Radio Symphony Orchestra διευθύνει ο μαέστρος Ralf Weskert.

Rossini, G. Il Barbiere di Siviglia, Chatsword, CA : Image Entertainment, 1999.
Όπερα σε 2 πράξεις με μουσική του G.Rossini και λιμπρέτο Cesare Sterbini. Παρουσιάστηκε πρώτη φορά στην Ρώμη στο Teatro Argentina στις 20 Φεβρουαρίου 1816. Η παρούσα παράσταση μαγνητοσκοπήθηκε στην Netherlands Opera και διευθύνει ο μαέστρος Albetro Zedda. Το λιμπρέτο βασίστηκε στο μυθιστόρημα του Pierre Augustin Caron de Beaumarchais : Le barbier de Seville.

Strauss, R. Elektra, Munich: Arthaus Musik, 2001.
Τραγωδία σε μια πράξη σε μουσική R.Strauss και λιμπρέτο Hugo von Hoffmannsthal.

Strauss, R. Ariadne auf Naxos, Munich: Arthaus Musik, 2000.
Όπερα σε μία πράξη σε μουσική του R.Strauss και λιμπρέτο του Hugo von Hoffmansnsthal. Το λιμπρέτο  βασίζεται στον μύθο της Αριάδνης, κόρη του Μίνωα (βασιλιά της Κρήτης), που ερωτεύτηκε τον Θησέα, τον ακολούθησε στην Αθήνα αλλά εκείνος την άφησε στην Νάξο. Η συγκεκριμένη παράσταση μαγνητοσκοπήθηκε στο Semper Opera House της Δρέσδης και την ορχήστρα διηύθυνε ο μαέστρος Sir Colin Davis.

Tchaikovsky, P.I. Swan Lake, UK: Opus Arte, 2002
Μπαλέτο σε 4 πράξεις, μουσική του P.I.Tchaikovsky και χορογραφία των M.Petipa, Lev Ivanov και Peter Wright. Χορεύει το Βασιλικό Σουηδικό Μπαλέτο και  διευθύνει ο μαέστρος Michel Queval. Η πρώτη παρουσίαση του μπαλέτου έγινε στην Μόσχα το 1877 στο Θέατρο Bolshoy  με πρώτη χορεύτρια την Pelagia Karpakova και χορογραφία του Julius Reisinger. Περίπου 20 χρόνια μετά (1895) παρουσιάστηκε από τον M.Petipa και τον Lev Ivanov η σημερινή έκδοση της χορογραφίας της Λίμνης των Κύκνων. Ο Tchaikovsky είχε πια πεθάνει κι έτσι τις μουσικές αλλαγές που χρειάστηκαν για να συνοδεύσουν την νέα χορογραφία έκανε ο αδελφός του, Modest.

Verdi, G. Il Trovatore,  Sydney: Arthaus Musik, 2002.
Όπερα σε 3 πράξεις σε μουσική G.Verdi και λιμπρέτο Salvatore Cammarano. Η συγκεκριμένη παράσταση έγινε στο Sydney Opera House (1983). Την Elizabethan Sydney Orchestra διευθύνει ο μαέστρος Richard Bonynge.

Verdi, G. La Traviata, Italy: RAI Trade, 2002.
Όπερα σε 3 πράξεις του G.Verdi σε λιμπρέτο του Francesco Maria Piave. Το λιμπρέτο βασίστηκε στο μυθιστόρημα του Alexandre Dumas Η κυρία με τις καμέλιες. Η πρώτη παράσταση έγινε στην Βενετία στις 8 Μαρτίου 1853 στο Teatro La Fenice. Η παρούσα παράσταση έγινε στο Teatro Giuseppe Verdi στο Busseto τον Φεβρουάριο του 2002.  Ο μαέστρος Placido Domingo διευθύνει την ορχήστρα και την χορωδία της Fondazione Arturo Toscanini.

Wagner, R. Tristan & Isolde, München: Arthaus Musik, 2001.
Όπερα σε 3 πράξεις σε μουσική και λιμπρέτο του R.Wagner. Η πρώτη παράσταση έγινε στο Μόναχο στις 10 Ιουνίου 1865 στο Königliches Hof- und Nationaltheater. Το λιμπρέτο βασίστηκε στην εκδοχή του γνωστού μύθου   από τον Gottfried von Strassburg και έφτασε στην τελική του μορφή στις 18 Σεπτεμβρίου 1857. Η παρούσα παράσταση μαγνητοσκοπήθηκε στην Nationaltheater στο Μόναχο το 1998. Διευθύνει ο μαέστρος Zubin Mehta.

Wagner, R. Der Ring des Nibelungen: a stage festival drama for three days and a preliminary evening, [S.l.]: Philips Classics, [2001?].
Κύκλος μουσικών δραμάτων με πρόλογο και 3 μέρη (Das Rheingold, Die Walküre, Seigfried; Götterdämmerung) σε μουσική και λιμπρέτο R.Wagner. Η πρώτη ολοκληρωμένη παράσταση του κύκλου έγινε από τις 14 έως και τις 17 Δεκεμβρίου 1876. Η συγκεκριμένη μαγνητοσκόπηση έγινε στην Bayreuther Festpieler υπό την διεύθυνση του P.Boulez. Ο αναγνώστης μπορεί να συμβουλευτεί το βιβλίο που σχετίζεται με την συγκεκριμένη παράσταση: Histoire d’un ring : Der Ring des Nibelungen (L’Anneau du Nibelung) de Richard Wagner, Bayreuth 1976-1980, που είναι διαθέσιμο από την συλλογή της βιβλιοθήκης μας.

Επιστροφή στην αρχή

 

Επιλογή Ελληνικής Βιβλιογραφίας για τα Παιδαγωγικά Συστήματα Emile Jaques-Dalcroze & Carl Orff

O Emile Jaques-Dalcroze και ο Carl Orff  υπήρξαν πρωτοπόροι στην Μουσική Παιδεία. Ο μεν Dalcroze ανέπτυξε την μεθοδολογία διδασκαλίας της μουσικής που ονομάστηκε από τον ίδιο «Ρυθμική», ενώ ο Carl Orff, μαθητής του, ανέπτυξε το δικό του μουσικοπαιδαγωγικό σύστημα, με στοιχεία τόσο από το σύστημα του δασκάλου του όσο και από την προσωπική του πείρα ως δασκάλου μουσικής. Στην Ελλάδα, τα δύο συστήματα καθιερώθηκαν από την Πολυξένη Ματέυ(Orff) και την Κούλα Πράτσικα (Dalcroze). Οι δυο Ελληνίδες μουσικοπαιδαγωγοί προσάρμοσαν τα συστήματα στα ελληνικά δεδομένα χρησιμοποιώντας στοιχεία τόσο από την ελληνική λαϊκή παράδοση όσο και από την αρχαία ελληνική μυθολογία.

Η παρακάτω βιβλιογραφία είναι ενδεικτική όσον αφορά τη συλλογή της βιβλιοθήκης.

'Aρθρα περιοδικών

Ανδρούτσος, Π. «Οι Μουσικοπαιδαγωγικές Μέθοδοι των Emile Jaques-Dalcroze και Carl Orff και η εφαρμογή στο ελλαδικό χώρο-Απόσπασμα Α», Μουσικοτροπίες 4 (1992): 38-42.

Ανδρούτσος, Π. «Οι Μουσικοπαιδαγωγικές Μέθοδοι των Emile Jaques-Dalcroze και Carl Orff και η εφαρμογή στο ελλαδικό χώρο-Απόσπασμα Β, Μουσικοτροπίες 1(1993) : 9-13.Στην παρούσα μελέτη συγκρίνονται και αναλύονται οι δυο μέθοδοι. Στο πρώτο μέρος, η έρευνα επικεντρώνεται στο θέμα της κίνησης, την μουσική ανάγνωση και γραφή και τη δημιουργικότητα. Στο δεύτερο μέρος γίνεται αναφορά στο μουσικό υλικό που χρησιμοποιείται κατά τη διδασκαλία και των δύο μεθόδων, την εκμάθηση των μουσικών οργάνων και τέλος στο ρόλο του λόγου στη διδασκαλία της μουσικής.

Ανδρούτσος, Ο. «Μια εισαγωγή στη ρυθμική του Emile Jaques-Dalcroze(1865-1950)”, Μουσικοτροπίες 1 (1992) : 21-25. Εισαγωγική αναφορά στη ζωή και το έργο του μουσικοπαιδαγωγού Emile Jaques-Dalcroze.

Ατέσογλου, Ν. «Στόχοι και στοιχεία του μαθήματος Orff», Μουσική Εκπαίδευση 11.3 (2002) : 100-104. Περιγραφική παρουσίαση του μαθήματος Orff.

Ζαμπούρα, Λ. «Κούλα Πράτσικα : 100 χρόνια από τη γέννηση της (1899)», Χορός 36, (1999): 14-22. Αφιέρωμα στην Κούλα Πράτσικα και στην προσφορά της στην Μουσικοχορευτική αγωγή στην Ελλάδα.

Ζαχαριάδη, Α. «E.Jaques-Dalcroze Παρουσίαση της Μεθόδου του : Ρυθμική» Μουσική Εκπαίδευση 3 (1998): 23-29. Η ζωή του Dalcroze, η επαγγελματική του σταδιοδρομία, η σχέση του με την ρυθμική και η προσφορά του στον χώρο της ρυθμικής εκπαίδευσης είναι τα κύρια θέματα που αναλύονται στο παρόν άρθρο.

Κεφάλου-Χορς, Ε. «Δεν υπάρχει λαός χωρίς Μουσική, ούτε παιδί που δεν τραγούδησε» Χορός 36 (1999): 5-6. Αφιέρωμα στις δυο μεγάλες προσωπικότητες στην Μουσική Παιδεία και τον Χορό στην Ελλάδα. Την Κούλα Πράτσικα και την Πολυξένη Ματέυ.

Κεφάλου-Χορς, Ε. «Η ρυθμική στην Ελλάδα και το αναλυτικό πρόγραμμα» Χορός 29 (1998): 17-20. Ο Dalcroze, η Ρυθμική  και η συνεισφορά της Κ. Πράτσικα στην μουσικοχορευτική αγωγή, είναι τα θέματα που αναλύονται στο παρόν άρθρο.

Κυμινού-Πριντάκη, Α. «Η κοινωνική και εκπαιδευτική φιλοσοφία του παιδαγωγικού έργου Orff» Μουσική Εκπαίδευση 3 (1998): 18-22. Ανάλυση της φιλοσοφίας και του παιδαγωγικού χαρακτήρα του συστήματος Orff ως προς την πρακτική εφαρμογή του.

Μαρκογιάννη, Μ. «Μ. Πολυξένη 1902-1999: Μουσικός-Χορογράφος-Παιδαγωγός» Χορός 36 (1999): 7-9. Βιογραφική ανασκόπηση της ζωής της Π.Ματέυ με συνοπτική αναφορά στην καριέρα της και την συνεισφορά της στην διάδοση του συστήματος Orff στην Ελλάδα.

Τσαφταρίδης, Ν.  «Πόσο ελληνική είναι η ελληνική έκδοση του Orff-Schulwerk; » Μουσική Εκπαίδευση 7.2 (2000) : 110-115.
Η έκδοση της Π. Ματέυ του έργου «Orff-Schulwerk Ελληνικά παιδικά τραγούδια και χοροί»αποτελεί την ελληνική μεταφορά του έργου του Orff. Η εργασία της καθορίστηκε από την παιδαγωγική φιλοσοφία του Orff  και σε συνεργασία με τον ίδιο παρουσίασε τα 26 παραδοσιακά τραγούδια και χορούς και τους δυο μύθους του Αισώπου «τονισμένα» από την ίδια. Στην παρούσα έρευνα εξετάζεται το κατά πόσο το συνολικό αποτέλεσμα της παραπάνω έκδοσης μπορεί να θεωρηθεί μια ελληνική πρόταση εισαγωγής στη μεθοδολογία και στο σύστημα Off.


Βιβλία

Ανδρούτσος, Π. Μέθοδοι διδασκαλίας της μουσικής. Παρουσίαση και κριτική θεώρηση των μεθόδων Orff και Dalcroze (Αθήνα : Orpheus, 1995). Σύγκριση και ανάλυση των δυο συστημάτων με συνοπτική αναφορά στην εφαρμογή τους στην Ελλάδα.

Κεφάλου-Χορς, Ε. Ρυθμική : Το χρονικό της ρυθμικής. Σύστημα και μέθοδος διδασκαλίας (Αθήνα : Νικολαϊδης, 2001). Μαθήτρια της Κούλας Πράτσικα, η Ε. Κεφάλου-Χορς επεξεργάζεται και αναλύει τον όρο «Ρυθμική» παραθέτοντας έτσι ένα σημαντικό βοήθημα διδασκαλίας.

Κούλας Πράτσικα Εργα και Ημέρες, (Αθήνα : Περιοδικό Ευθύνη, 1991). Η «Θεία Κούλα» και η σχολή της. Αναμνήσεις, αυτοβιογραφικές σημειώσεις, κείμενα της ιδίας καθώς και φίλων και συνεργατών της.

Ματέϋ, Π. Ρυθμική (Αθήνα : Παπαγρηγορίου-Νάκας, 1986).Το περιεχόμενο, η ιστορία και τα διάφορα συστήματα Ρυθμικής αναλύονται στο παρόν βιβλίο με διευκρινιστικές οδηγίες ως προς την εφαρμογή τους.

Κυνηγού, Μ. Ρυθμός – Ρυθμική: στοιχεία – χαρακτηριστικά – κεφάλαια (Νάκας: Αθήνα, 1993). Ο ρυθμός και η κίνηση ως κινητήρια δύναμη του σώματός μας και ως μέσου έκφρασης του ατόμου, είναι το θέμα του βιβλίου της Μ. Κυνηγού.  Η συγγραφέας αναλύει τα βασικά χαρακτηριστικά της Ρυθμικής Αγωγής τόσο των μικρών παιδιών όσο και των ενήλικων ανθρώπων.

Τσαφταρίδης, Ν. Μουσική, Κίνηση, Λόγος, (Αθήνα : Νήσος, 1997). Μελέτη, σχολιασμός και σύγκριση των εκδόσεων του Orff-Schulwerk. Διαφορές και ομοιότητες.

____________Η τέχνη της ζωής: μουσικοθεραπεία και δημιουργική έκφραση (τ.2, Αθήνα 2002)

Περιέχει ορισμένα από τα κείμενα των πρακτικών του Β’ Συνεδρίου Μουσικοθεραπείας και Δημιουργικής Εκφρασης που πραγματοποιήθηκε από τις  6 έως και τις 8 Απριλίου 2001, υπό την αιγίδα του Πολιτισμικού Οργανισμού του Δήμου Αθηναίων.


 

Επιστροφή στην αρχή

Παιδικά Βιβλία στη Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος

Abbado Claudio, Το σπίτι των ήχων, μτφρ. Κατερίνα Σαριδάκη (Ηράκλειο : Πανεπιστημιακές εκδόσεις Κρήτης, 1995)
Ένα βιβλίο–αφιέρωμα στους μικρούς μουσικούς. Η παρουσίαση των διαφόρων συνδυασμών οργάνων από το απλό Ντουέτο μέχρι και την Ορχήστρα με απλό και κατανοητό τρόπο για παιδιά μικρής ηλικίας, μέσα από ένα μουσικό παραμύθι.

Ardley, N., Τα μουσικά όργανα, (Αθήνα : Α. Δεληθανάσης, 1988)
Εγκυκλοπαιδική παρουσίαση των μουσικών οργάνων και των χαρακτηριστικών τους. Aπό το σαντούρι και τον αυλό του Πάνα ως την ηλεκτρική κιθάρα και το synthesiser , η ιστορία των μουσικών οργάνων , των αρχαίων αλλά και σύγχρονων, ξετυλίγεται στους μικρούς αναγνώστες μέσα από απλή δίηγηση και πλούσια εικονογράφηση.

Beaumarchais, P. Ο Κουρέας της Σεβίλλης, (Αθήνα : Εκδόσεις Αίσωπος, 2002).
Το λιμπρέτο της γνωστής όπερας του G.Rossini ειδικά παρουσιασμένο σε μορφή εικονογραφημένου παραμυθιού για μικρά παιδιά.

Beaumont, Emile, Εικόνες από τον κόσμο της μουσικής, ( Αθήνα : Modern Times, 1999.)
Βιβλίο για τη μουσική για παιδιά πρώτης σχολικής ηλικίας.


Φραγκοπούλου-Φρανκ, Τιτίκα Το μουσικοχώρι, Αθήνα : Διάγραμμα-Ντουντούμης, 1999

Μέσα από απλά κείμενα και εικονογραφημένες σελίδες, τα παιδιά ανακαλύπτουν τα μυστικά της μουσικής, μαθαίνουν για την μαγεία των ήχων, της μελωδίας και του ρυθμού, μαθαίνουν να κατασκευάζουν μουσικά όργανα και να χαίρονται τη μουσική μέσω των μουσικών παιχνιδιών.

Danes, E., Το πρώτο βιβλίο για τη μουσική (Θεσσαλονίκη : Ντο–ρε-μι, 1996)
Εισαγωγή στη μουσική για μικρά παιδιά. Εικονογραφημένη παρουσίαση της μουσικής συνοδευόμενη από απλά κείμενα, πρακτικές οδηγίες για την κατασκευή μουσικών οργάνων, πληροφορίες για τα όργανα και τους μουσικούς του παρόντος και του παρελθόντος.

De Souza, C., Γνωριμία με τη μουσική, (Αθήνα : Διάγραμμα, 1984)
Εισαγωγή στη Μουσική για παιδιά των τελευταίων τάξεων του Δημοτικού σχολείου. Μερικά από τα θέματα που εμπεριέχονται είναι τα εξής: Γνωριμία με τον ήχο, τα κρουστά , τα πνευστά , τα έγχορδα, η συμφωνία , κατασκευή απλών μουσικών οργάνων, απλή μουσική σύνθεση, εισαγωγικά στοιχεία για το τραγούδι, το θέατρο και τον χορό.

Hoffman, E.T.A., Ο Καρυοθραύστης, Αθήνα: Παπαδόπουλος, 2004.
Το γνωστό παραμύθι Καρυοθραύστης ο βασιλιάς των ποντικιών, ξετυλίγεται στον μικρό αναγνώστη με την βοήθεια του CD που συνοδεύει την έκδοση.

Husain, S. Ιστορίες από την όπερα, Αθήνα: Φυτράκης, 2005.
Στο βιβλίο αυτό η συγγραφέας, γνωστή λαογράφος και ψυχοθεραπεύτρια, παρουσιάζει με απλό και γλαφυρό τρόπο, τις υποθέσεις από επτά γνωστές όπερες. Κοινό στοιχείο στα παρακάτω έργα είναι οτι οι κεντρικοί ήρωες είναι μικρά παιδιά. Ο Καπνοδοχοκαθαριστής (Burning Fiery Furnace, B.Britten), ο Μαγικός Αυλός (Die Zauberflöte, W.A.Mozart), Χάνσελ και Γκρέτελ (Hänsel und Gretel, E.Humperdinck), o Ιπτάμενος Ολλανδός (Die Fliegende Holländer, R.Wagner), η Σταχτοπούτα (La Cenerentola, G. Rossini), Ορφέας και Ευρυδίκη (Orfeo ed Euridice, C.Gluck) και, τέλος, η Νύχτα των Χριστουγέννων (Noch’ pered rozhdestvom, N.Rimsky-Korsakov) αποτελούν το θεματικό περιεχόμενο της παρούσας έκδοσης. 'Ολες οι ιστορίες προλογίζονται με μια μικρή εισαγωγή που κατατοπίζει τον αναγνώστη ως προς το χώρο, το χρόνο και την κοινωνική κατάσταση της εποχής όπου διαδραματίζεται η όπερα.

Kalman, E., Tchaikovsky discovers America, (New York, N.Y. : Orchard Books, 1995)
Παραμύθι με μουσικό θέμα και πλούσια εικονογράφηση. Το ταξείδι του Tchaikovsky στην Αμερική. Ο αναγνώστης μπορεί να ακούσει την ιστορία αυτή σε CD. (βλ. Επιλογή Βιβλιογραφίας για την Μουσική Εκπαίδευση : Οπτικοακουστικό Υλικό, CDs.)

Lin, F.P. Μοτσαρτ: ο αγαπημένος των θεών, Αθήνα: Πατάκης, 2002.
Ένα γλυκό παραμύθι για την ζωή του Μότσαρτ, από την ηλικία των 5 ετών οπότε και έγραψε το πρώτο του έργο μέχρι και τον θάνατό του.

Nichol, B., Beethoven lives upstairs, (New York: Orchard Books, 1993)
Παραμύθι με μουσικό θέμα και πλούσια εικονογράφηση. Στο σπίτι του μικρού Christoph μετακομίζει o Μπετόβεν. Ο αναγνώστης μπορεί να ακούσει την ιστορία αυτή σε CD αλλά και να τη δεί σε βιντεοκασσέτα.

Saint – Saens, C. , Το καρναβάλι των ζώων (Αθήνα : Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, 1992-1993)
Μουσικά παραμύθια ( περιέχει και 2ο παραμύθι : Ο Πέτρος και ο Λύκος του Sergei Prokofiev ) για παιδιά, με πλούσια εικονογράφηση. Από τις παραστάσεις του Μεγάρου Μουσικής τον Δεκέμβριο 1992 στα πλαίσια του εκπαιδευτικού προγράμματος του Συλλόγου Οι Φίλοι της Μουσικής.

Shepard, A. Η κόρη του Βασιλιά της Θάλασσας, Αθήνα: Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 1999.
Το παραπάνω εικονογραφημένο παραμύθι βασίζεται στην ρώσικη λαϊκή παράδοση που θέλει όλες τις λίμνες και τα ποτάμια να έχουν νύμφες-τις κόρες του βασιλιά της θάλασσας αλλά και στο λιμπρέτο της γνωστής όπερας του N. Rimsky-Korsakov: Sadko.

Simsa, M. Οι τέσσερις εποχές, Αθήνα: Παπαδόπουλος, 2004.
Μια ιστορία γραμμένη πάνω στις Τέσσερις Εποχές του A.Vivaldi, είναι το επόμενο παραμύθι, των εκδόσεων Παπαδόπουλος. Ο συγγραφέας Marco Simsa, βασισμένος στο έργο του Vivaldi και με ήρωα ένα μικρό γατάκι, τη Μίνκα, διηγείται τις εναλλαγές των εποχών προβάλλοντας την ομορφιά της φύσης με τις δυσκολίες αλλά και τις χαρές της. To παραμύθι συνοδεύεται από CD με την μουσική του έργου του Antonio Vivaldi.

Simsa, M. Ο μαγικός αυλός, Αθήνα: Παπαδόπουλος, 2004.
Το παραμύθι του Μαγικού Αυλού ξετυλίγεται στον μικρό αναγνώστη συνοδευόμενο από CD με την μουσική υπόκρουση της όπερας και αφηγητή τον ηθοποιό Π. Φιλιππίδη.

Tchaikovsky, P.I. Η λίμνη των κύκνων, Αθήνα: Εκδόσεις Παπαδόπουλος, 2003.
Το παραμύθι του ομώνυμου μπαλέτου του P.I. Tchaikovsky  σε διασκευή για παιδιά που βασίζεται στην αρχική παραλλαγή του ίδιου του Tchaikovsky με το ευχάριστο τέλος και όχι στην μεταγενέστερη τραγική εκδοχή που επικράτησε. Το παραμύθι συνοδεύεται από CD με αφηγητή τον Π. Φιλιππίδη.

Vernon, Roland, Γνωριμία με τον Μπαχ (Αθήνα : Πατάκης, 1996.)
Η ζωή του γνωστού συνθέτη ξετυλίγεται μέσα από μια απλή διήγηση – παραμύθι, ειδικά διαμορφωμένη για παιδιά. Η πλούσια εικονογράφηση και το απλό λεξιλόγιο συνοδεύουν την διήγηση , δίνοντας έτσι μια πρώτη εικόνα στον μικρό αναγνώστη για την ζωή και το έργο του Μπαχ. Στο τέλος του βιβλίου ο αναγνώστης μπορεί να συμβουλευτεί τον Χρονολογικό Πίνακα και το Γλωσσάριο με τις επεξηγήσεις των όρων που χρησιμοποιούνται στο κείμενο.

Vernon, Roland, Γνωριμία με τον Μότσαρτ (Αθήνα : Πατάκης, 1996.)
Όπως και στο προηγούμενο βιβλίο έτσι και σε αυτό η ζωή του Μότσαρτ και το έργο του ξετυλίγονται μέσα από μία απλή διήγηση, που συνοδεύεται από πλούσια εικονογράφηση και κατανοητό, για τα παιδιά, λεξιλόγιο. Στο τέλος του βιβλίου ο αναγνώστης μπορεί να συμβουλευτεί τον Χρονολογικό Πίνακα και το Γλωσσάριο με τις επεξηγήσεις των όρων που χρησιμοποιούνται στο κείμενο. 

Γκέρτσου-Σαρρή Α. Μουσικοί στην Αρχαία Ελλάδα (Αθήνα: Κέδρος, 1997)
Εικονογραφημένα Παραμύθια από την ελληνική μυθολογία.
Αρίων
Αρίων ο κιθαρωδός, η ιστορία του φημισμένου μουσικού από τη Λέσβο που όντας περιζήτητος ταξιδεύει και δίνει συναυλίες.
Ορφέας
Γιος του Απόλλωνα, δεν μπορούσε παρά να γίνει και αυτός ένας σπουδαίος μουσικός. Η ιστορία της τραγικής φιγούρας του Ορφέα που κατάφερε να μαγέψει με τη μουσική του ακόμα και τους θεούς του κάτω κόσμου. Μέχρι ποιο σημείο όμως; Ποιο ήταν το λάθος του;
Ερμής – Αμφίων
Η ιστορία της σχέσης του Θεού Ερμή με τον μικρό βοσκό Αμφίωνα , που μέλλεται να γίνει μεγάλος μουσικός της αρχαιότητας.
Απόλλων – Μαρσύας
Ο Απόλλων και ο Μαρσύας: ποιος ήταν ο καλύτερος μουσικός; Η σύγκρουση δυο διαφορετικών κόσμων, αλλά και η σύγκρουση δυο διαφορετικών οργάνων, της Λύρας (Απόλλωνας) και του Αυλού (Μαρσύας)

Ένα χωριό γεμάτο μουσική, (Αθήνα : Ψυχογιός, 1997)
Μουσικό παραμύθι για μικρά παιδιά. Η ιστορία δύο φίλων (ποντικών) και η ορχήστρα που έφτιαξαν.

Ζαραμπούκα, Σ., 1) Μουσική : Ορχήστρα Ποντικάτα (Αθήνα : Πατάκης, 1992), 2) Ηχορύπανση : Μενέλαος και Πάρης (Αθήνα : Πατάκης, 1992)
Η Ορχηστρα Ποντικάτα και η Ηχορύπανση, ανήκουν σε μία σειρά εκπαιδευτικών βιβλίων για παιδιά που αρχίζουν να διαβάζουν. Μέσα από διασκεδαστικές ιστορίες με φανταστικούς ήρωες τα παιδιά αρχίζουν να μαθαίνουν για την μουσική αλλά και για το πρόβλημα της ηχορύπανσης. Τα βιβλία συνοδεύονται από ένα τετράδιο ζωγραφικής.

Θεοδωράκη, Μ. Η Σερενάτα για το κανταδοχώρι (Αθήνα : Ελληνικά Γράμματα, 2000 )
Εικονογραφημένο μουσικό παραμύθι.

Θεοδωράκη, Μ. Η παραμυθάδα με τις νότες (Αθήνα : Ελληνικά Γράμματα, 2000)
Εισαγωγή στη νότες του πενταγράμμου μέσω ενός μουσικού παραμυθιού.
Τα δυο βιβλία της Μ. Θεοδωράκη μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό βοήθημα για την διδασκαλία της μουσικής στις πρώτες τάξεις του Δημοτικού σχολείου, καθ΄ότι προσεγγίζουν την μουσική μέσα από το παραμύθι και το παιχνίδι, δύο συστατικά σίγουρης επιτυχίας όταν εχουμε να κάνουμε με παιδιά μικρής ηλικίας.

Θεοδωράκης, Μ. Όπως στον Πινόκιο: ιστορία σε δύο πράξεις βασισμένη στα «Τραγούδια για παιδάκια και παιδιά» του Μίκη Θεοδωράκη, (Αθήνα: Romanos, 2003).

Διασκευή του γνωστού παραμυθιού «Πινόκιο», συνοδευόμενο από τα Τραγούδια για Παιδάκια και Παιδιά του Μ. Θεοδωράκη, ειδικά διαμορφωμένα για το ομώνυμο θεατρικό έργο. Το βιβλίο περιέχει και CD με το παραμύθι και τα τραγούδια.

Θεοδωρίδου, Α., Η μουσική, εικονογράφηση Donald Grant (Αθήνα : Δεληθανάση, 1993.)
Εικονογραφημένη σύντομη παρουσίαση της μουσικής μέσα από φυσικούς ήχους, απλά και σύνθετα μουσικά όργανα (κρουστά, πνευστά και έγχορδα ). Απευθύνεται σε παιδιά πρώτης σχολικής ηλικίας.

Καριζώνη Κ., Παραμύθια από τις όπερες (Αθήνα: Ερμής, 1997)
(Ο Μαγικός Αυλός, Τριστάνος και Ιζόλδη, Τουραντό, Ο χρυσός του Ρήνου, Η Αρπαγή απ’ το Σεράι, Ο Ιπτάμενος Ολλανδός, Τροβατόρε )
Το βιβλίο αυτό περιλαμβάνει την υπόθεση από 9 όπερες, ειδικά διασκευασμένες σε μορφή παραμυθιού για παιδιά Δημοτικού.

Κυνηγού – Φλάμπουρα, Μ. Λαϊκά μουσικά όργανα του κόσμου, (Αθήνα : Ακρίτας, 1998)1
Πρωτότυπος οδηγός λαϊκών μουσικών οργάνων για μικρά παιδιά.

Μαραγκάκης Γ., Σάφελα Ε. Η Ιστορία της Μουσικής, 7τ. (Αθήνα: Καμπανά, δ.χ.)
Η μουσική (3 τ. ) : εικονογραφημένη παρουσίαση της ιστορίας της μουσικής από την προϊστορία μέχρι και τον 20ο αιώνα.
Τα όργανα : Περιέχονται όλα τα όργανα χωρισμένα σε κατηγορίες (έγχορδα, πνευστά, κρουστά), εξετάζεται η κατασκευή τους και η ιστορία τους.
Η ορχήστρα : Εικονογραφημένη παρουσίαση της πορείας της ορχήστρας στο πέρασμα του χρόνου καθώς και η συμβολή των συνθετών για την εξέλιξή της. Περιλαμβάνονται επίσης στοιχεία για τα είδη της ορχήστρας και τους ποιο σημαντικούς κατασκευαστές μουσικών οργάνων.
Η όπερα : Εικονογραφημένη εισαγωγή στην ιστορία της όπερας, στους συνθέτες και στα έργα.

Μάρρα, Ε. Παραμύθια που χορεύουν (Αθήνα: Κέδρος, δ.χ.)
Επιλογή των ωραιότερων τραγουδιών που έγιναν μπαλέτο. Κάθε βιβλίο συνοδεύεται είτε από μία κασέτα είτε από ένα CD με τη μουσική της αντίστοιχης όπερας. Επιτυχημένος συνδυασμός εικόνας, ήχου και λόγου που καθιστά έτσι το παραμύθι πιο ενδιαφέρον και προσιτό , ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες.

Το φιλί της Νεράιδας
Παραμύθι: Xανς Κρίστιαν 'Αντερσεν
Μουσική: Ιγκόρ Στραβίνσκι
Ρωμαίος και Ιουλιέτα
Παραμύθι: Ουίλλιαμ Σαίξπηρ
Μουσική: Σεργκέϊ Προκόφιεβ
Ο καρυοθραύστης και ο βασιλιάς των ποντικών
Παραμύθι: Όφμαν
Μουσική: Π.Ι. Τσαϊκόφσκι
Κοπέλια
Παραμύθι: Όφμαν
Μουσική: Λεό Ντελίμπ
Η ωραία κοιμωμένη
Παραμύθι: Σαρλ Περώ
Μουσική: Π.Ι. Τσαϊκόφσκι
Πετρούσκα
Παραμύθι: Θέμα του Ιγκόρ Στραβίνσκι
Μουσική: Ιγκόρ Στραβίνσκι
Το όραμα του Ρόδου
Παραμύθι: από ποίημα Θ. Γκωτιέ
Μουσική: Κ.Μ. Βέμπερ
Ο μαθητευόμενος μάγος
Παραμύθι: Γκαίτε
Μουσική: Πωλ Ντυκά
Τιλ Οιλενσπίγκελ
Παραμύθι: Σαρλ ντε Κόστε
Μουσική: Ρ. Στράους
Η ιεροτελεστία της 'Ανοιξης
Λιμπρέτο: Ιγκόρ Στραβίνσκι
Μουσική: Ιγκόρ Στραβίνσκι
Ζιζέλ
Παραμύθι: από το μύθο του Θ.Γκωτιέ
Μουσική: Αντολφ 'Aνταμ
Το πουλί της φωτιάς
Λιμπρέτο-Χορογραφία: Μισέλ Φοκίν
Μουσική: Ιγκορ Στραβίνσκι
Ο τσάρος Σαλτάν
Παραμύθι: Αλέξανδρος Πούσκιν
Μουσική: Ρίμσκι Κόρσακοφ
Σταχτοπούτα
Παραμύθι: Σαρλ Περώ
Μουσική: Σεργκέϊ Προκόφιεβ 

Μυράτ, Γ. Για πάντα μαζί: μια μαγική περιπέτεια μ’ ένα φλάουτο και ένα κλαρινέτο, (Αθήνα: Καστανιώτης, 2003).
Ένα παραμύθι για την περιπέτεια του φλάουτου και του κλαρινέτου όταν ήρθαν αντιμέτωποι με την κακιά μάγισσα. Το βιβλίο συνοδεύεται από CD με το παραμύθι και την μουσική υπόκρουση από έργα κυρίως για φλάουτο και κλαρινέτο με ορχήστρα.

Μυράτ, Γ. Το μυστικό της γλυκιάς τρομπέτας, (Αθήνα: Καστανιώτης, 2005).
Ένα ακόμα παραμύθι με ήρωες δύο όργανα ορχήστρας, την τρομπέτα και το βιολοντσέλο. Το βιβλίο συνοδεύεται από CD με μουσική σε συνθέσεις της συγγραφέως και σε επιλογές-διασκευές της ίδιας για τρομπέτα και βιολοντσέλο.

Πούλος, Κ. Μαρία Κάλλας, Αθήνα: Παπαδόπουλος, 2004.
Ο Κ. Πούλος, στο βιβλίο του Μαρία Κάλλας, παρουσιάζει συνοπτικά την ζωή της ελληνίδας τραγουδίστριας, από την στιγμή της αναχώρησή της (μαζί με την οικογένειά της) για τη Νέα Υόρκη μέχρι τον θάνατό της, στις 16 Σεπτεμβρίου 1977, στο Παρίσι. Το CD που συνοδεύει το βιβλίο περιέχει ηχογραφήσεις από άριες της Κάλλας.

Συμεωνίδου, Α. Εγώ και η μουσική, (Αθήνα : Ποταμος, 1997)
Εισαγωγή στην ιστορία της μουσικής για τους μαθητές των πρώτων τάξεων του Δημοτικού σχολείου. Μέσα από μια ιστορία, που θα μπορούσε να είναι και αληθινή, παρουσιάζονται τα μουσικά όργανα, η δομή μιας συναυλίας, η όπερα και λίγα στοιχεία για τη ζωή των πιο σημαντικών συνθετών.

Τσαλίκη, Ε. Τα χρωματιστά τραγούδια: παραμύθι στο δρόμο για τη μουσική, (Αθήνα: Ερευνητές, 2003).
Έναν ευχάριστο τρόπο για την διδασκαλία του μουσικού πενταγράμμου σε μικρά παιδιά αποτελεί το βιβλίο της Ε. Τσαλίκη. Οι νότες γίνονται χρώματα και το πεντάγραμμο πίνακας ζωγραφικής. Τα παιδιά ακούν το παραμύθι από το CD και στο τέλος έχουν την ευκαιρία να συνθέσουν το δικό τους κομμάτι.

Φραγκοπούλου – Φρανκ, Τ., Το μουσικοχώρι (Αθήνα : Ντουντούμη, 1999)
Ένα χωριό γεμάτο μουσική είναι το «Μουσικοχώρι». Μουσικό παραμύθι για μικρά παιδιά με πλούσια εικονογράφηση και απλή διήγηση.

Επιστροφή στην αρχή



Θεοδωράκη, Μ, Η παραμυθάδα με τις νότες, (Αθήνα : Ελληνικά Γράμματα, 2000 )

Μαρίνα Νικολακοπούλου
Αθήνα, 18 Μαΐου 2006

1 Η Βιβλιοθήκη έχει στη συλλογή της όλα τα βιβλία της Μ. Κυνηγού.

   
Εκτύπωση Επιστροφή στην αρχή