Ενδιαφέρουσες
Ιστοσελίδες
 Site Map  English
Aναζήτηση
Γενικές Πληροφορίες
Κατάλογοι Βιβλιοθήκης
Εργογραφία Συνθετών
Αρχείο Ελληνικής Μουσικής
Εκπαιδευτικά και Ερευνητικά Προγράμματα
Επικοινωνία με τη Βιβλιοθήκη
Νέα της Βιβλιοθήκης
  Πρόσφατα Αποκτήματα  
  Παρουσιάσεις Νέων Τίτλων  
  Επιλογή του Μήνα  
Ψηφιακή Βιβλιοθήκη
Γίνετε φίλοι της Βιβλιοθήκης
Τετράδιο (άρθρα-κείμενα)

Ακούστε
 
Βρίσκεστε εδώ: Αρχική Σελίδα| Νέα της Βιβλιοθήκης|
Παρουσιάσεις Νέων Τίτλων
ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2011. Τσούχλος, Νίκος. Τέχνη των αισθημάτων και των συγκινήσεων: μουσικοί εκτελεστές στη Γερμανία του Διαφωτισμού [1750-1800]. Αθήνα: Εκδόσεις Γαβριηλίδης, 2011.

Η μουσική είναι κάθε άλλο παρά στατική. Τα όργανα εξελίσσονται, τροποποιούνται, αντικαθίστανται από άλλα, οι πρακτικές εκτέλεσης εμφανίζονται και αργότερα σβήνουν όπως και τα αντίστοιχα μουσικά στυλ. Έτσι, χρόνια ή και αιώνες μετά τη σύνθεση ενός έργου, κάθε μουσικός αντιμετωπίζει το θέμα «πώς παίζουμε αυτή τη μουσική με τον σωστό τρόπο». Πώς ήταν η πρωτότυπη εκτέλεση ενός μουσικού έργου και πώς άλλαξε με την πάροδο των χρόνων; Αυτό περιγράφει και την ευθύνη του σύγχρονου μουσικού μπροστά σε μια παρτιτούρα από το παρελθόν.

Πρακτική της εκτέλεσης (performance practice) είναι η μελέτη του τρόπου εκτέλεσης της μουσικής δια μέσου των αιώνων, τόσο αρχικά από τους δημιουργούς (συνθέτες και μουσικούς που πρωτοεκτέλεσαν τα έργα) όσο και αργότερα από τους μεταγενέστερους εκτελεστές και αποτελεί ειδικό τομέα έρευνας.

Η ανάπτυξη της μουσικολογίας στην πατρίδα μας τα τελευταία χρόνια δίνει την ευκαιρία στους Έλληνες μουσικολόγους να πραγματοποιήσουν πρωτότυπη έρευνα και να δημοσιεύουν μονογραφίες υψηλού επιστημονικού επιπέδου. Ένα λαμπρό παράδειγμα της πρακτικής αυτής είναι το βιβλίο του Νίκου Β. Τσούχλου, Τέχνη των αισθημάτων και των συγκινήσεων: Μουσικοί εκτελεστές στη Γερμανία του Διαφωτισμού [1750-1800].

Ο συγγραφέας, με τη διπλή οπτική και ευαισθησία, του αρχιμουσικού και του μουσικολόγου, ενδιαφέρεται για την μελέτη της ιστορίας της μουσικής ερμηνείας, αναζητά στα κείμενα που μελετά τις «οδηγίες» για τον τρόπο αναπαραγωγής έργων του παρελθόντος, όπως τον διατύπωσαν οι μουσικοί της ίδιας της εποχής.

Ο θάνατος του J.S. Bach και η εμφάνιση του L.Van Beethoven οριοθετούν χρονολογικά το πεδίο της έρευνας του πώς παιζόταν η μουσική τότε, ενώ η αναζήτηση της απάντησης σε πρωτογενείς πηγές /συγγράμματα μουσικών της εποχής που περιγράφουν τις μουσικές τους πρακτικές το καθορίζουν.

Το πρώτο μέρος του βιβλίου προσφέρει μια επισκόπηση και ανάλυση του θέματος της μουσικής εκτέλεσης στον «γερμανόφωνο χώρο», όπως τον καθορίζει ο συγγραφέας, κατά το διάστημα 1750-1800 και είναι δομημένο με τέτοιο τρόπο ώστε να εξυπηρετεί τον σύγχρονο αναγνώστη / μουσικό στον οποίο και κυρίως απευθύνεται. Στην πυκνή εισαγωγή μάλιστα ορίζεται με γλαφυρή γλώσσα και κατατοπιστικό τρόπο το πεδίο της μελέτης.

Το δεύτερο και σημαντικότερο μέρος του μελετά τα αυθεντικά κείμενα. Εδώ παρατίθενται μεταφρασμένα κείμενα του Johann Joachim Quantz (1697-1773), φλαουτίστα και συνθέτη, από το καθοριστικό βιβλίο του Versuch einer Anweisung die Flöte traversiere zu spielen [Δοκίμιο περί της διδασκαλίας του πλαγιαύλου] έκδοσης 1752, του Carl Philipp Emanuel Bach (1714-1788), από το Versuch über die wahre Art das Clavier zu spielen [Δοκίμιο περί της αληθινής τέχνης εκτέλεσης στα πληκτροφόρα όργανα] έκδοσης 1753-1762, του Leopold Mozart από το Versuch einer gründichen Violinschule [Δοκίμιο περί μιας συστηματικής διδασκαλίας του βιολιού] έκδοσης 1756, του Daniel Gottlob Türk (1750-1813) από την Klavierschule [Σχολή των πληκτροφόρων] έκδοσης 1789, καθώς και μια χαρακτηριστική επιστολή του Giuseppe Tartini (1692-1770). Η ανθολογία αυτή περιλαμβάνει μεταφρασμένα αυθεντικά κείμενα για τις τεχνικές της χρήσης της φωνής, πνευστών, έγχορδων και πληκτροφόρων οργάνων, όπως και για θέματα ρυθμού, χρωματισμών, ποικιλμάτων, μουσικών συνόλων, κ.ά. και μεταφέρουν την ατμόσφαιρα της εποχής της μετάβασης στον κλασικισμό. Παράλληλα ο αναγνώστης θα βρει πληροφορίες για τους θεωρητικούς, την εποχή τους και τη σημασία των συγγραμμάτων τους.

Η συστηματικότητα της έρευνας, η μεθοδικότητα της οργάνωσης του βιβλίου και η ευφυής εκφορά του λόγου κάνουν αυτό το ειδικό βιβλίο προσιτό και ευχάριστο στον αναγνώστη, φωτίζουν το θέμα της πρακτικής των μουσικών του δεύτερου μισού του 18ου αιώνα και απαντούν στο ερώτημα πώς μπορεί ο σύγχρονος μουσικός να αντιμετωπίζει μια παρτιτούρα από το παρελθόν.

 

Στεφανία Μεράκου

 

Σημ.

Τα εξαιρετικά μεταφρασμένα κείμενα που περιέχονται στο βιβλίο του Ν. Τσούχλου, δίνουν το έναυσμα σε ενδιαφερόμενους ερευνητές να γνωρίσουν και τα πλήρη πρωτότυπα κείμενα όλων των πραγματειών στις οποίες ο συγγραφέας έχει βασίσει την μελέτη του και τα οποία διατίθενται σε βιβλία της συλλογής της Μεγάλης Μουσικής Βιβλιοθήκης της Ελλάδος «Λίλιαν Βουδούρη». Πρόκειται για εκδόσεις της σειράς ανατυπώσεων Deutscher Taschenbuch Verlag του εκδοτικού οίκου Bärenreiter, ενώ στη συλλογή της Βιβλιοθήκης συγκαταλέγεται και πρωτότυπη έκδοση του Versuch einer gründichen Violinschule [Δοκίμιο περί μιας συστηματικής διδασκαλίας του βιολιού] του Leopold Mozart.

   
Εκτύπωση Επιστροφή στην αρχή