Διαβάστε τα πρακτικά του συνεδρίου σε PDF format (Αρχείο 30MB. Η ταχύτητα μεταφόρτωσης του αρχείο μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τη σύνδεσή σας)
Εναλλακτικά, μπορείτε να διαβάσετε τα πρακτικά από το αρχείο χαμηλότερης ανάλυσης (17ΜΒ)

Πρόσκληση Υποβολής Ανακοινώσεων
Πρόγραμμα
Τόπος Συνεδρίου
Επικοινωνία
Διαμονή
Σύνδεσμοι

Απολογισμός Συνεδρίου

Με ενδιαφέρουσες ανακοινώσεις, επιστημονικό πνεύμα και μεγάλη προσέλευση πραγματοποιήθηκε στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών στις 27, 28 και 29 Μαρτίου το Συνέδριο «Ελληνική μουσική δημιουργία του 20ού αιώνα για το λυρικό θέατρο και άλλες παραστατικές τέχνες» που διοργάνωσε η Μεγάλη Μουσική Βιβλιοθήκη της Ελλάδος «Λίλιαν Βουδούρη». Το συνέδριο, που πραγματοποιήθηκε με τη συνεργασία του Οργανισμού Μεγάρου Μουσικής Αθηνών, της Κρατικής Ορχήστρας Αθηνών και της Ένωσης Ελλήνων Μουσουργών, εντάχθηκε στον Πέμπτο Κύκλο των Ελληνικών Μουσικών Γιορτών, συνεχίζοντας έτσι την καθιερωμένη πια παράδοση των προηγουμένων ετών.

Από τη φάση κιόλας της υποβολής προτάσεων για ανακοινώσεις στο συνέδριο, η επιστημονική επιτροπή (Θόδωρος Αντωνίου, Πάνος Βλαγκόπουλος, Ηλίας Γιαννόπουλος, Δημήτρης Γιάννου, Στεφανία Μεράκου, Μάρκος Τσέτσος, Νίκος Τσούχλος, Βύρων Φιδετζής) αντιμετώπισε με ευχάριστη έκπληξη τη θερμή ανταπόκριση ερευνητών από την Ελλάδα και το εξωτερικό. Η ανάγκη για πολυφωνία και ο μεγάλος αριθμός των εγκεκριμένων προτάσεων οδήγησε μάλιστα στην επέκταση του αρχικά προγραμματισμένου για δύο ημέρες συνεδρίου, σε τρεις ημέρες και στην διεξαγωγή μάλιστα παράλληλων συνεδριών.

Η πρώτη ημέρα των εργασιών του συνεδρίου συγκέντρωσε και την πλειοψηφία (30) των ανακοινώσεων του τριημέρου και έλαβε χώρα τόσο στην Αίθουσα Δημήτρη Μητρόπουλου (όπου οι ομιλίες μεταφραζόταν ταυτόχρονα στα ελληνικά / αγγλικά), όσο και στην Αίθουσα Διδασκαλίας της Βιβλιοθήκης. Έγιναν δύο συνεδρίες για την Όπερα και αναφορικά με τα έργα συνθετών όπως ο Διονύσιος Λαυράγκας, ο Δημήτρης Μητρόπουλος και ο Μανώλης Καλομοίρης. Επιπλέον, σε τρεις από τις πέντε συνεδρίες οι συμμετέχοντες είχαν τη δυνατότητα να επιλέξουν ανάμεσα σε δύο παράλληλες συνεδρίες (Μουσική Κινηματογράφου - Μουσική Χορού και Σκηνική Μουσική / Αρχαίο Δράμα - Σκηνική Μουσική). Έγιναν αναφορές στη μουσική του Μίκη Θεοδωράκη, του Μάνου Χατζιδάκι και της Ελένης Καραïνδρου για τον κινηματογράφο και στη μουσική του Νίκου Σκαλκώτα για το μπαλέτο. Ακόμα, προσεγγίστηκαν έργα για το αρχαίο θέατρο συνθετών όπως ο Μάριος Βάρβογλης, ο Γιάννης Ανδρέου Παπαïωάννου, ο Γιώργος Σισιλιάνος ο Γιάννης Χρήστου και ο Ιάννης Ξενάκης, καθώς και η σκηνική μουσική συνθετών όπως ο Δημήτρης Δραγατάκης, ο Θόδωρος Αντωνίου και ο Νίκος Αστρινίδης. Κεντρικό σημείο στάθηκε η ομιλία του καθηγητή Σπύρου Ευαγγελάτου, μέλους της Ακαδημίας Αθηνών, ο οποίος με την ιδιότητα του κεντρικού ομιλητή, μετέφερε τις προσωπικές του εμπειρίες και την ιδιαίτερη προσωπική του θεώρηση σχετικά με τις νεοελληνικές προσεγγίσεις της μουσικής για το αρχαίο δράμα.

Η δεύτερη ημέρα ακολούθησε κι εκείνη γεμάτο πρόγραμμα, τόσο από άποψη ενδιαφέροντος όσο και διάρκειας, με 21 ενδιαφέρουσες εισηγήσεις. Οι θεματικές ενότητες που είχαν ήδη ξεκινήσει να αναπτύσσονται την προηγουμένη (Όπερα, Μουσική Κινηματογράφου, Μουσική Χορού) ολοκληρώθηκαν με αναφορές στα έργα συνθετών όπως ο Μίκης Θεοδωράκης, ο Κώστας Καπνίσης, ο Αλέκος Ξένος, ο Γιώργος Ζερβός, ο Θόδωρος Αντωνίου, ο Γιάννης Δροσίτης, ο Μηνάς Ι. Αλεξιάδης, ο Γιώργος Κουμεντάκης, ο Ανδρέας Νεζερίτης, o Νίκος Κυπουργός και ο Περικλής Λιακάκης. Στη θεματολογία προστέθηκε και η ενότητα του Μουσικού θεάτρου και συγκεκριμένα των Νεότερων ειδών του, με προσεγγίσεις των έργων των Γιάννη Χρήστου, Ανέστη Λογοθέτη, Γιώργου Απέργη και Θεόδωρου Λώτη. Ακριβώς αυτό ήταν και το θέμα της εισήγησης του προσκεκλημένου της Βιβλιοθήκης, κεντρικού ομιλητή, Martin Zenck, καθηγητή στο Ινστιτούτο Μουσικής Έρευνας του Πανεπιστημίου του Würzbung. Ο Zenck, με άξονα τo έργο του Heiner Müller, ενέταξε στη σύγχρονη μουσική δημιουργία για το μουσικό θέατρο το έργο του Γιώργου Απέργη, σε παραλληλισμό με το αντίστοιχο έργο του Wolfgang Rihm.

Κατά την τρίτη και τελευταία ημέρα του συνεδρίου έγιναν ομιλίες για τα δημοφιλέστερα είδη της οπερέτας και του μιούζικαλ, με αναφορές στην έρευνα για τα είδη αυτά και ειδικότερα στο έργο του Θεόφραστου Σακελλαρίδη και του Ηρακλή Θεοφανίδη. Παράλληλα ολοκληρώθηκε η θεματική των Νεότερων ειδών του μουσικού θεάτρου με παρουσιάσεις έργων του Ανέστη Λογοθέτη και του Γιώργου Κουμεντάκη, αλλά και νέων τεχνικών σύνθεσης με ηλεκτρονικά μέσα. Το στρογγυλό τραπέζι στο τέλος της ημέρας έθεσε τον επίλογο του συνεδρίου. Πέντε άνθρωποι της μουσικής, συνθέτες και εκτελεστές (Γιώργος Κουμεντάκης, Δημήτρης Μαραγκόπουλος, Χάρης Ξανθουδάκης, Σπύρος Σακκάς, Νίκος Τσούχλος), με τον συντονισμό της Ελένης Βαροπούλου, ανέπτυξαν τις απόψεις τους σχετικά με τη μουσική και τις παραστατικές τέχνες σήμερα, θέτοντας ενδιαφέρουσες προβληματικές υπό το διαφορετικό κάθε φορά πρίσμα της δημιουργίας και της πρόσληψης.

Ήταν η πρώτη φορά που με το έμψυχο δυναμικό της η Μουσική Βιβλιοθήκη συμμετείχε στη διοργάνωση του ετήσιου συνεδρίου στο πλαίσιο των Ελληνικών Μουσικών Γιορτών, και η δεύτερη φορά που αντιμετώπισε την πρόκληση της οργάνωσης και φιλοξενίας ενός διεθνούς συνεδρίου. Η εντυπωσιακή αριθμητικά προσέλευση των συνέδρων (πλέον των 300 ατόμων) και η κατάμεστη Αίθουσα Διδασκαλίας της Βιβλιοθήκης, ήταν η καλύτερη ανταμοιβή για την προσπάθεια αυτή. Η συμμετοχή κοινού που προέρχεται από ετερόκλητους χώρους, όπως η μουσική, η μουσικολογία, το θέατρο, ο χορός, τα ηλεκτρονικά μέσα, τα μέσα μαζικής ενημέρωσης κ.ά., ανάδειξε επίσης την διαθεματικότητα του συνεδρίου που συνέβαλε στην απήχησή του. Οι ενδιαφέρουσες απόψεις που ανταλλάχθηκαν, μέσα και έξω από τις αίθουσες συνεδριάσεων, κράτησαν ζωντανό το ενδιαφέρον των ερευνητών αλλά και του ευρύτερου κοινού, υπογράμμισαν την ανάγκη για έρευνα της ελληνικής μουσικής ζωής και για την συνέχιση του θεσμού του ετήσιου συνεδρίου στο πλαίσιο των Ελληνικών Μουσικών Γιορτών.

Μαριάννα Αναστασίου